ئۆمۈچۈك مەڭ تېببىي تىلدا ئۆمۈچۈك شەكىللىك قان تومۇر ئۆسمىسى دەپ ئاتىلىدىغان بولۇپ، ئۇ تېرىنىڭ يۈز قىسمىدىكى كىچىك قان تومۇرلارنىڭ غەيرىي نورمال كېڭىيىشىدىن شەكىللىنىدۇ. نۇرغۇن كىشىلەر بۇنى ئادەتتىكى تېرە مەسىلىسى دەپ ئويلاپ سەل قارىسىمۇ، ئەمما ئۇ بەزىدە جىگەر ساغلاملىقىنىڭ جىددىي سىگنالى بولۇپ قېلىشى مۇمكىن. تېرىدە پەيدا بولغان بۇ قىزىل نۇقتىلارنىڭ ئوتتۇرىسىدا بىر قىزىل دانىچە بولۇپ، ئەتراپىغا تارقالغان كىچىك قان تومۇرلار خۇددى ئۆمۈچۈكنىڭ پۇتلىرىغا ئوخشاپ كەتكەنلىكى ئۈچۈن مۇشۇ نام بىلەن ئاتالغان.
بىرقانچە تىلدىكى ئاتىلىشى:
ئۇيغۇرچە ئاتىلىشى: ئۆمۈچۈك مەڭ (ئۆمۈچۈك شەكىللىك قان تومۇر ئۆسمىسى)
ئىنگىلىزچە ئاتىلىشى: Spider Angioma / Spider Nevus
خەنزۇچە ئاتىلىشى: 蜘蛛痣 (Zhīzhū zhì)
ياپونچە ئاتىلىشى: 蜘蛛状血管腫 (Kumojō kekkanshu)
تۈركچە ئاتىلىشى: Örümcek Anjiyom / Spider Nevus
ئۆمۈچۈك مەڭ قانداق شەكىللىنىدۇ؟
ئۆمۈچۈك مەڭنىڭ شەكىللىنىشى بىۋاسىتە بەدەندىكى ئېستروگېن (Estrogen) دەپ ئاتىلىدىغان ئاياللىق ھورموننىڭ مىقدارى بىلەن مۇناسىۋەتلىك. جىگەر بەدەندىكى ماددا ئالماشتۇرۇشنى كونترول قىلىدىغان ئاساسلىق ئەزا بولۇش سۈپىتى بىلەن، ئارتۇقچە ھورمونلارنى پارچىلاش ۋە بەدەندىن چىقىرىشقا مەسئۇل. ئەگەر جىگەرنىڭ ئىقتىدارى تۆۋەنلەپ كەتسە، ئېستروگېن ھورمونى بەدەندە توپلىنىپ قېلىپ، تېرىدىكى كىچىك ئارتېرىيە قان تومۇرلىرىنىڭ كېڭىيىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.
بۇ خىل مەڭنىڭ تاشقى كۆرۈنۈشىگە ئاساسەن تۆۋەندىكىدەك ئالاھىدىلىكلەرنى كۆزىتەلەيمىز:
- ئوتتۇرا قىسمى قىزىل نۇقتا شەكىللىك بولۇپ، بېسىپ تۇرغاندا قىزىللىقى يوقايدۇ.
- قىزىل نۇقتىنىڭ ئەتراپىدىن چاچراپ چىققان ئىنچىكە قىل قان تومۇرلار ئۆمۈچۈك پۇتىغا ئوخشايدۇ.
- ئادەتتە يۈز، بويۇن، كۆكرەك قىسمى ۋە قولنىڭ كەينى تەرىپىدە كۆپ كۆرۈلىدۇ.
نېمە ئۈچۈن جىگەرنى تەكشۈرتۈش كېرەك؟
تېرىدە ئۆمۈچۈك مەڭنىڭ كۆپلەپ پەيدا بولۇشى، بولۇپمۇ ئۇنىڭ سانى 3 تىن ئېشىپ كەتكەن ئەھۋالدا، جىگەرنىڭ ئېغىر دەرىجىدە زەخىملەنگەنلىكىدىن دېرەك بېرىشى مۇمكىن. ئەڭ كۆپ كۆرۈلىدىغان سەۋەب جىگەر قاتتىقلىشىش (Liver Cirrhosis) بولۇپ، بۇ ۋاقىتتا جىگەر ئۆزىنىڭ نورمال ھورمون تەڭشەش ئىقتىدارىنى يوقاتقان بولىدۇ. بۇنىڭدىن باشقا، س تىپلىق جىگەر ياللۇغى، جىگەر راكى ياكى ھاراق سەۋەبىدىن كېلىپ چىققان جىگەر كېسەللىكلىرىدىمۇ ئۆمۈچۈك مەڭ كۆرۈنەرلىك دەرىجىدە كۆپىيىدۇ.
بۇ كېسەللىك سىگنالىنى پەرقلەندۈرۈش ئۈچۈن تۆۋەندىكىلەرگە دىققەت قىلىڭ:
- ئەگەر سىزدە جىگەر كېسىلى تارىخى بولسا، يېڭىدىن چىققان ئۆمۈچۈك مەڭگە سەل قارىماڭ.
- كۆزنىڭ ئېقى سارغىيىش (سېرىقلىق چۈشۈش) ۋە قورساق بوشلۇقىغا سۇ يىغىلىش بىلەن بىللە كۆرۈلسە جىددىي ئەھۋال ھېسابلىنىدۇ.
- چارچاش، ئىشتىھا تۇتۇلۇش ۋە ئوڭ تەرەپ قورساق قىسمىنىڭ ئاغرىشى بىلەن بىللە كۆرۈلۈشى مۇمكىن.
خەتەرلىك بولمىغان ئەھۋاللار ۋە دىياگنوز قويۇش
ھەممىلا ئۆمۈچۈك مەڭ كېسەللىك بەلگىسى بولۇشى ناتايىن. مەسىلەن، ھامىلىدار ئاياللاردا ھورمون ئۆزگىرىشى سەۋەبىدىن ۋاقىتلىق پەيدا بولىدۇ ۋە تۇغۇتتىن كېيىن ئۆزلۈكىدىن يوقايدۇ. شۇنداقلا، ئۆسۈپ يېتىلىش دەۋرىدىكى بالىلاردا ياكى ساغلام كىشىلەردە يەككە ھالەتتە (بىر ياكى ئىككى تال) كۆرۈلۈشى قان تومۇرلارنىڭ كېڭىيىشى بىلەن مۇناسىۋەتلىك بولۇپ، ئادەتتە جىددىيلىشىشنىڭ ھاجىتى يوق.
ئەگەر سىزدە بىر قانچە تال ئۆمۈچۈك مەڭ بولسا، دوختۇرخانىدا تۆۋەندىكى تەكشۈرۈشلەرنى ئېلىپ بېرىش تەۋسىيە قىلىنىدۇ:
- جىگەر ئىقتىدارىنى قان تەكشۈرۈش ئارقىلىق جىگەر فېرمېنتلىرىنى تەكشۈرۈش.
- جىگەر رەڭلىك ئۇلترا ئاۋاز دولقۇنى ئارقىلىق جىگەرنىڭ تۈزۈلۈشىنى كۆزىتىش.
- قان زەردابىدىكى ھورمون مىقدارىنى ئۆلچەش.
خۇلاسىلىگەندە، ئۆمۈچۈك مەڭ بىزگە بەدەن ئىچىدىكى جىگەرنىڭ ساغلاملىق ئەھۋالىدىن مەلۇمات بېرىدىغان بىر «تېرە كۆزنىكى». تېرىڭىزدىكى بۇ كىچىك ئۆزگىرىشلەرگە دىققەت قىلىش ئارقىلىق، يوشۇرۇن جىگەر كېسەللىكلىرىنى بالدۇر بايقىغىلى ۋە ئۈنۈملۈك داۋالىغىلى بولىدۇ. ئەگەر سىزدە بۇ خىل مەڭدىن بىر قانچىسى بولسا، ۋاقىت چىقىرىپ جىگەرنى بىر قېتىم تەكشۈرتۈپ قويۇشنى ئۇنۇتماڭ.
