كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە تىزگىنلەش مەركىزى (CDC) ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرىدىكى ئەڭ مۇھىم بولغان جامائەت ساغلاملىقى ئورگىنى بولۇپلا قالماستىن، بەلكى پۈتكۈل دۇنيا مىقياسىدا يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنى نازارەت قىلىش ۋە تىببىي تەتقىقاتلارغا يېتەكچىلىك قىلىدىغان نوپۇزلۇق ئاپپاراتتۇر. بۇ مەركەز دۇنيادىكى ساغلاملىق تەھدىتلىرىگە تاقابىل تۇرۇش، خەلقنىڭ سالامەتلىكىنى قوغداش ۋە كېسەللىكلەرنىڭ تارقىلىش يوللىرىنى ئۈزۈپ تاشلاشتا كەم بولسا بولمايدىغان رول ئوينايدۇ. بۈگۈنكى كۈندە CDC نىڭ تەۋسىيەلىرى ۋە ئۆلچەملىرى نۇرغۇن دۆلەتلەر تەرىپىدىن ئاساس قىلىنىدۇ.

CDC نىڭ ھەر خىل تىللاردىكى ئاتىلىشى
بۇ تەشكىلاتنىڭ ئىسمى خەلقئارالىق تىببىي ساھەدە ئوخشىمىغان تىللاردا تۆۋەندىكىدەك تەرجىمە قىلىنىدۇ:
- ئۇيغۇرچە ئاتىلىشى: كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە تىزگىنلەش مەركىزى
- ئىنگىلىزچە ئاتىلىشى: Centers for Disease Control and Prevention
- خەنزۇچە ئاتىلىشى: 疾病控制与预防中心 (Jíbìng Kòngzhì yǔ Yùfáng Zhōngxīn)
- ياپونچە ئاتىلىشى: 疾病対策予防センター (Shippei Taisaku Yobō Sentā)
- تۈركچە ئاتىلىشى: Hastalık Kontrol ve Koruma Merkezleri
تەشكىلاتنىڭ قۇرۇلۇش تارىخى ۋە ئەھمىيىتى
CDC 1946-يىلى 1-ئىيۇل كۈنى ئامېرىكىنىڭ جورجىيا شتاتىدىكى ئاتلانتا شەھىرىدە قۇرۇلغان. ئەينى ۋاقىتتا ئۇنىڭ ئاساسلىق نىشانى بەزگەك كېسىلىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە ئۇنى تۈگىتىش ئىدى. تەشكىلاتنىڭ تارىخىغا نەزەر سالساق، ئۇنىڭ كىچىك بىر بەزگەككە قارشى تۇرۇش ئورنىدىن بۈگۈنكىدەك دۇنياۋى تىببىي ئاپپاراتقا ئايلىنىشى ئىنسانىيەتنىڭ ساغلاملىق ئۈچۈن قىلغان زور تىرىشچانلىقىنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. CDC نىڭ ئەھمىيىتى شۇ يەردىكى، ئۇ پەقەت يۇقۇملۇق كېسەللىكلەر بىلەنلا چەكلەنمەي، تاماكا چېكىش، سېمىزلىك، يۈرەك كېسىلى ۋە مۇھىت ساغلاملىقى قاتارلىق جەھەتتىمۇ چوڭقۇر تەتقىقاتلارنى ئېلىپ بارىدۇ.

ئاساسلىق ۋەزىپىلىرى ۋە پائالىيەت دائىرىسى
CDC نىڭ ۋەزىپىسى ئىنتايىن مۇرەككەپ ۋە كەڭ كۆلەملىك بولۇپ، ئۇلارنىڭ خىزمەت دائىرىسى تۆۋەندىكىلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ:
- يېڭىدىن ئوتتۇرىغا چىقىۋاتقان كېسەللىكلەرنى بالدۇر بايقاش ۋە ئۇلارنى پەن-تېخنىكا ئارقىلىق نازارەت قىلىش.
- خەلقنىڭ ساغلام تۇرمۇش ئادىتىنى يېتىلدۈرۈشى ئۈچۈن تىببىي قوللانما ۋە تەۋسىيەلەرنى ئېلان قىلىش.
- يەر شارى خاراكتېرلىك ساغلاملىق كرىزىسلىرىدا باشقا دۆلەتلەرنىڭ ساغلاملىق تارماقلىرى بىلەن ھەمكارلىشىش.
- تۈرلۈك ۋاكسىنىلارنىڭ ئۈنۈمى ۋە بىخەتەرلىكىنى تەكشۈرۈپ، ئەملەش پىلانلىرىنى بېكىتىش.
- تېببىي خادىملارنى تەربىيىلەش ۋە تەجرىبىخانا بىخەتەرلىك ئۆلچەملىرىنى تۇرغۇزۇش.
نەتىجىلەر ۋە خەلقئارالىق ئەزالىق
بۇ مەركەزنىڭ ئەڭ بۈيۈك نەتىجىلىرىنىڭ بىرى چەچەك، پالەچ ۋە باشقا خەتەرلىك يۇقۇملارغا قارشى تۇرۇشتا ئوينىغان يېتەكچىلىك رولىدۇر. CDC بىر دۆلەت ئورگىنى بولسىمۇ، ئۇنىڭدا ئىشلەيدىغان مۇتەخەسسىسلەر دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدىكى تەتقىقاتچىلار بىلەن بىرلىكتە ئىشلەيدۇ. CDC نىڭ خىزمەت تەلەپلىرى ئىنتايىن يۇقىرى بولۇپ، بۇ يەردە ۋەزىپە ئۆتەيدىغان ئالدىنى ئېلىش مۇتەخەسسىسلىرى چوقۇم يۇقىرى دەرىجىلىك ئىلمىي تەربىيە ۋە ئەمەلىي تەجرىبىگە ئىگە بولۇشى كېرەك. تەشكىلات يەنە دۇنيا سەھىيە تەشكىلاتى (WHO) نىڭ ئەڭ يېقىن ھەمكارلاشقۇچىسى ھېسابلىنىدۇ.
تىببىي تەتقىقات ۋە تېخنىكىلىق قوللاش
CDC دۇنيادىكى ئەڭ ئىلغار تەجرىبىخانىلارغا ئىگە بولۇپ، يېڭىدىن پەيدا بولغان ۋىرۇس ۋە باكتېرىيەلەرنىڭ گېن تەرتىپىنى ئانالىز قىلىشتا ئالدىنقى قاتاردا تۇرىدۇ. ئۇلارنىڭ ئېلىپ بارغان تىببىي تەتقىقات نەتىجىلىرى راك كېسىلى، قەنت سىيىش كېسىلى ۋە روھىي ساغلاملىق قاتارلىق ساھەلەردىمۇ يېڭى بۆسۈشلەرنى بارلىققا كەلتۈرمەكتە. بۇ تەتقىقاتلارنىڭ ئاساسلىق مەقسىتى كېسەللىك يۈز بەرگەندىن كېيىن داۋالاش ئەمەس، بەلكى كېسەللىك يۈز بېرىشتىن بۇرۇن ئۇنىڭ ئالدىنى ئېلىش سىستېمىسىنى مۇكەممەللەشتۈرۈشتۇر.
ئالاقىلىشىش ئۇچۇرلىرى
ئەگەر CDC بىلەن بىۋاسىتە ئالاقىلاشماقچى ياكى ئۇلارنىڭ ماتېرىياللىرىدىن پايدىلانماقچى بولسىڭىز، تۆۋەندىكى ئۇچۇرلارنى ئىشلەتسىڭىز بولىدۇ:
- ئادرېسى: 1600 Clifton Road Atlanta, GA 30329-4027 USA
- تېلېفون نومۇرى: 800-232-4636 (ئامېرىكا ئىچىدە) ياكى +1 404-639-3311
- تور بېكەت ئادرېسى: www.cdc.gov
- ئېلېكترونلۇق پوچتا: cdcinfo@cdc.gov
كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە تىزگىنلەش مەركىزى (CDC) ئىنسانىيەتنىڭ ساغلاملىق مۇداپىئە سېپىدىكى ئەڭ مۇھىم قورغانلارنىڭ بىرى. ئۇ تەمىنلىگەن ئىلمىي سانلىق مەلۇماتلار ۋە تەۋسىيەلەر مىليونلىغان كىشىنىڭ ھاياتىنى قۇتقۇزۇشتا تۈرتكىلىك رول ئوينايدۇ. ساغلاملىقىمىزنى قوغداشتا، بۇنداق نوپۇزلۇق تەشكىلاتلارنىڭ كۆرسەتمىلىرىگە ئەمەل قىلىش ۋە تېببىي بىلىملەرنى يېڭىلاپ تۇرۇش ئىنتايىن زۆرۈردۇر.


