ئادەم بەدىنى قولتۇق ئويمىنى ئاناتومىيەسى: توغرا ۋە ۋاشاقسىمان كەسمە يۈزى تۈزۈلۈشىنىڭ تەپسىلىي ئىزاھاتى
قولتۇق ئويمىنى (Axilla) ئىنسان بەدىنىدىكى ئەڭ مۇرەككەپ ۋە مۇھىم ئاناتومىيەلىك بوشلۇقلارنىڭ بىرى بولۇپ، ئۇ پەقەتلا بىر چۇڭقۇرلۇق بولماستىن، بەلكى بويۇن قىسمىدىن يۇقىرىقى مۈچكە (قولغا) ئۆتىدىغان مۇھىم قان تومۇرلار ۋە نېرۋىلارنىڭ ئۆتۈشمە يولىدۇر. بۇ يەر كۆكرەك دىۋارى، تاغاق سۆڭىكى ۋە يۇقىرىقى بىلەك ئارىلىقىغا جايلاشقان بولۇپ، ئۇنىڭ ئىچكى قۇرۇلمىسىنى چۈشىنىش تاشقى كېسەللىكلەر ئوپېراتسىيىسى، ناركوز ۋە رادىئولوگىيەلىك دىئاگنوز قويۇشتا ئىنتايىن مۇھىم ئەھمىيەتكە ئىگە. بولۇپمۇ سۈت بېزى راكىنىڭ لىمفا تۈگۈنىگە يۆتكىلىشىنى تەكشۈرۈش ۋە بىلەك نېرۋا تۈگۈنى (Brachial plexus) توسۇش مەشغۇلاتلىرىدا بۇ ئاناتومىيەلىك بىلىملەر ھەل قىلغۇچ رول ئوينايدۇ.
تۆۋەندىكى مەزمۇندا قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئىككى خىل ئوخشىمىغان كەسمە يۈزى، يەنى توغرا كەسمە يۈزى (Transverse section) ۋە ۋاشاقسىمان كەسمە يۈزى (Sagittal section) ئارقىلىق ئۇنىڭ ئىچكى قۇرۇلمىسى تەھلىل قىلىنىدۇ. بۇ كارتىنىلار (389- ۋە 390-رەسىملەر) بىزگە قولتۇق ئويمىنىدىكى مۇسكۇللارنىڭ ئورۇنلىشىشى، قان تومۇر ۋە نېرۋىلارنىڭ قوشنا مۇناسىۋىتى ھەمدە فاسسىيە (كىيىك پەردە) قەۋەتلىرىنىڭ تۈزۈلۈشىنى ئېنىق كۆرسىتىپ بېرىدۇ. زامانىۋى تىببىي تەسۋىر كۆچۈرۈش تېخنىكىسىدا (CT ۋە MRI) بۇ كۆرۈنۈشلەرنى پەرقلەندۈرۈش كېسەللىككە توغرا دىئاگنوز قويۇشنىڭ ئاچقۇچىدۇر.

رەسىم مەنبەسى: ئادەم ئاناتومىيىسىنىڭ رەڭلىك ئاتلىسى (ئۇيغۇرچە – خەنزۇچە 1993-يىلى)
رەسىم تەرجىمە تەھرىرى: ھەلىمە ئابدۇكېرىم ؛ تەھرىر: سابىت ئىسلام
رەسىم تەرجىمە قىلغۇچىلار: ئاگۇ خەسەنوۋ ، تۇرسۇنجان توقاي ، گۈلنىسا كېرەم ، نۇرمەمەت باغاشار ، ھەلىمە ئابدۇكېرىم
مەزمۇن تەييارلاش ۋە تەھرىر : دوختۇرلار تورى ئەترىتى
1. قولتۇق ئويمان توغرا كەسمە يۈزى تۈزۈلۈشى
( Axillary Fossa Transverse Section / 腋窝横断解剖 )
بۇ بۆلەك 390-رەسىمدىكى قولتۇق ئويمىنىنىڭ توغرىسىغا كېسىلگەن ھالىتىنى كۆرسىتىدىغان بولۇپ، يۇقىرىدىن تۆۋەنگە قارىغاندا كۆرۈنىدىغان ئاناتومىيەلىك مۇناسىۋەتلەرنى تەسۋىرلەيدۇ. بۇ كۆرۈنۈشتە بىز قولتۇق بوشلۇقىنىڭ ئالدى تەرىپىدىكى كۆكرەك مۇسكۇللىرى، ئارقا تەرىپىدىكى تاغاق مۇسكۇللىرى ۋە سىرتقى تەرەپتىكى يۇقىرىقى بىلەك سۆڭىكىنىڭ ئۆزئارا ئورۇنلىشىشىنى، شۇنداقلا قولتۇق قان تومۇرلىرى ۋە نېرۋا تۇتاملىرىنىڭ مەركىزىي ئورنىنى ئېنىق كۆرەلەيمىز. بۇ خىل كېسىلمە سۈرەت كلىنىكىدا MRI تەكشۈرۈشىدە كۆپ ئۇچرايدۇ.
رەسىمدىكى تۈزۈلۈشلەرنىڭ تەپسىلىي ئىزاھاتى:
- كۆكرەك كىچىك مۇسكۇلى (Pectoralis Minor, 胸小肌)
بۇ مۇسكۇل قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئالدى دىۋارىنىڭ چوڭقۇر قەۋىتىنى تەشكىل قىلىدۇ. ئۇ قولتۇق ئارتېرىيىسىنى ئۈچ بۆلەككە ئايرىشتا مۇھىم ئاناتومىيەلىك بەلگە ھېسابلىنىدۇ. - قولتۇق ئارتېرىيە ۋە ۋىناسى (Axillary Artery and Vein, 腋动脉静脉)
قولتۇق ئويمىنىنىڭ مەركىزىدىن ئۆتىدىغان ئاساسلىق قان تومۇرلار بولۇپ، يۇقىرىقى مۈچنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ ۋە قايتۇرىدۇ. بۇ تومۇرلار ئەتراپىدا بىلەك نېرۋا تۈگۈنىنىڭ تۇتاملىرى زىچ ئورۇنلاشقان بولىدۇ. - ئىچكى تەرەپ تۇتامى (Medial Cord, 内侧束)
بىلەك نېرۋا تۈگۈنى (Brachial Plexus) نىڭ بىر قىسمى بولۇپ، قولتۇق ئارتېرىيىسىنىڭ ئىچكى تەرىپىگە جايلاشقان. ئۇ ئاساسلىقى قولنىڭ تېرە ۋە مۇسكۇللىرىنى نېرۋا بىلەن تەمىنلەيدىغان تارماقلارنى چىقىرىدۇ. - ئارقا تۇتامى (Posterior Cord, 后束)
قولتۇق ئارتېرىيىسىنىڭ ئارقا تەرىپىگە جايلاشقان نېرۋا تۇتامى بولۇپ، ئۇ كېيىنچە بۆلۈنۈپ رادىئال نېرۋا ۋە قولتۇق نېرۋىسىنى ھاسىل قىلىدۇ. بۇ تۇتام يۇقىرىقى مۈچنىڭ ئارقا تەرەپ مۇسكۇللىرىنى كونترول قىلىشتا مۇھىم رول ئوينايدۇ. - قوۋۇرغا ئارىلىق سىرتقى مۇسكۇلى (External Intercostal Muscle, 肋间外肌)
قوۋۇرغىلار ئارىسىغا جايلاشقان بولۇپ، نەپەس ئېلىش جەريانىدا كۆكرەك قەپىزىنى كېڭەيتىشكە ياردەم بېرىدۇ. بۇ كەسمە يۈزىدە ئۇ كۆكرەك دىۋارىنىڭ بىر قىسمى سۈپىتىدە كۆرۈنىدۇ. - ئالدىنقى ھەرىسىمان مۇسكۇل (Serratus Anterior, 前锯肌)
كۆكرەك قەپىزىنىڭ يان تەرىپىنى ياپىدىغان چوڭ مۇسكۇل بولۇپ، قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئىچكى دىۋارىنى تەشكىل قىلىدۇ. ئۇ تاغاق سۆڭىكىنى كۆكرەك دىۋارىغا چاپلاپ تۇرۇش ۋە قولنى كۆتۈرۈش ھەرىكىتىگە قاتنىشىدۇ. - قولتۇق غىلاپى (Axillary Sheath, 腋鞘)
بويۇن چوڭقۇر فاسسىيەسىنىڭ داۋامى بولۇپ، قولتۇق ئارتېرىيىسى، ۋىناسى ۋە بىلەك نېرۋا تۈگۈنى تۇتاملىرىنى ئوراپ تۇرىدىغان تالالىق توقۇلما. بۇ غىلاپ يەرلىك ناركوز قىلغاندا دورا تارقىلىش بوشلۇقى سۈپىتىدە مۇھىم ئەھمىيەتكە ئىگە. - تاغاق ئاستى مۇسكۇلى (Subscapularis, 肩胛下肌)
تاغاق سۆڭىكىنىڭ ئالدى يۈزىگە جايلاشقان چوڭ ھەم كۈچلۈك مۇسكۇل بولۇپ، قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئارقا دىۋارىنى تەشكىل قىلىدۇ. ئۇ يۇقىرىقى بىلەكنى ئىچىگە ئايلاندۇرۇش رولىنى ئوينايدۇ. - تاغاق قىر ئاستى مۇسكۇلى (Infraspinatus, 冈下肌)
تاغاق سۆڭىكىنىڭ ئارقا تەرىپىدىكى تاغاق قىرى ئاستى ئويمىنىغا جايلاشقان. بۇ مۇسكۇل ئايلاندۇرغۇچى مۇسكۇللار توپى (Rotator cuff) نىڭ بىر قىسمى بولۇپ، مۈرىنى مۇقىملاشتۇرىدۇ. - يۇقارىقى بىلەك سۆڭەك (Humerus, 肱骨)
يۇقىرىقى مۈچنىڭ ئەڭ چوڭ سۆڭىكى بولۇپ، توغرا كەسمە يۈزىدە ئۇنىڭ يىلىك بوشلۇقى ۋە سىرتقى قەۋىتى ئېنىق كۆرۈنىدۇ. ئەتراپىدىكى نۇرغۇن مۇسكۇللار دەل مۇشۇ سۆڭەككە چاپلىشىدۇ. - ئۈچ بۇرجەك مۇسكۇلى (Deltoid, 三角肌)
مۈرىنىڭ ئەڭ سىرتىنى ئوراپ تۇرىدىغان چوڭ مۇسكۇل بولۇپ، مۈرىنىڭ يۇمىلاق شەكلىنى ھاسىل قىلىدۇ. ئۇ قولتۇق ئويمىنىنىڭ سىرتقى چېگراسىنى قوغداپ تۇرىدۇ. - يۇقارىقى بىلەك ئىككى باشلىق مۇسكۇلى قىسقا بېشى (Short head of biceps brachii, 肱二头肌短头)
بۇ مۇسكۇل قاغا تۇمشۇق ئۆسۈكچىسىدىن باشلىنىپ، قولتۇق ئويمىنىنىڭ سىرتقى تەرىپىدىن ئۆتىدۇ. كېسىلمىدە ئۇ يۇمىلاق ياكى تۇخۇمسىمان شەكىلدە كۆرۈنىدۇ. - يۇقارىقى بىلەك ئىككى باشلىق مۇسكۇلى ئۇزۇن بېشى پەي (Tendon of long head of biceps brachii, 肱二头肌长头腱)
يۇقىرىقى بىلەك سۆڭىكىنىڭ تۈگۈنچەك ئارا ئېرىقچىسىدىن ئۆتىدىغان پەي بولۇپ، مۈرە بوغۇمىنىڭ ئىچىگە كىرىدۇ. كېسىلمىدە ئۇ سۆڭەككە يېقىن، كىچىك نۇقتا شەكلىدە ئىپادىلىنىدۇ.
2. قولتۇق ئويمان ۋاشاقسىمان كەسمە يۈزى تۈزۈلۈشى
( Axillary Fossa Sagittal Section / 腋窝矢状断解剖 )
389-رەسىمدە قولتۇق ئويمىنىنىڭ ۋاشاقسىمان (Sagittal) يەنى تىك يۆنىلىشتە كېسىلگەن كۆرۈنۈشى تەسۋىرلەنگەن. بۇ خىل كېسىلمە ئوقۇرەك سۆڭىكىدىن باشلاپ تۆۋەنگە قاراپ، كۆكرەك مۇسكۇللىرى (ئالدى دىۋار) ۋە تاغاق مۇسكۇللىرى (ئارقا دىۋار) ئارىسىدىكى بوشلۇقنى ئېنىق نامايان قىلىدۇ. بۇ يەردە بىز قان تومۇر ۋە نېرۋىلارنىڭ «ساندۋىچ» شەكلىدە مۇسكۇللار ئارىسىغا قانداق قىستۇرۇلۇپ ئورۇنلاشقانلىقىنى، شۇنداقلا قولتۇقنىڭ پىرامىدا شەكىللىك بوشلۇق ئىكەنلىكىنى تېخىمۇ ياخشى چۈشىنەلەيمىز.
رەسىمدىكى تۈزۈلۈشلەرنىڭ تەپسىلىي ئىزاھاتى:
- سىرتقى تەرەپ تۇتامى (Lateral Cord, 外侧束)
بىلەك نېرۋا تۈگۈنىنىڭ بىر قىسمى بولۇپ، قولتۇق ئارتېرىيىسىنىڭ سىرتقى تەرىپىگە جايلاشقان. ئۇ ئاساسلىقى مۇسكۇل-تېرە نېرۋىسى ۋە ئوتتۇرا نېرۋىنىڭ بىر قىسمىنى ھاسىل قىلىدۇ. - قولتۇق ئارتېرىيە (Axillary Artery, 腋窝动脉)
ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيىسىنىڭ داۋامى بولۇپ، بىرىنچى قوۋۇرغا قىرىدىن باشلىنىدۇ. ۋاشاقسىمان كېسىلمىدە ئۇ باشقا تۈزۈلۈشلەرنىڭ مەركىزىدە، يۇمىلاق نەيچە شەكلىدە كۆرۈنىدۇ. - قولتۇق ۋىناسى (Axillary Vein, 腋窝静脉)
قولتۇق ئارتېرىيىسىنىڭ ئىچكى تەرىپىگە جايلاشقان چوڭ قان تومۇر. ئۇنىڭ دىۋارى نېپىز بولۇپ، كېسىلمىدە دائىم سەل ياپىلاق ياكى شەكلى ئۆزگەرگەن ھالەتتە كۆرۈنۈشى مۇمكىن. - قولتۇق غىلاپى (Axillary Sheath, 腋窝鞘)
يۇقىرىدا تىلغا ئېلىنغاندەك، بۇ غىلاپ ئارتېرىيە، ۋىنا ۋە نېرۋا تۇتاملىرىنى بىر گەۋدە قىلىپ ئوراپ تۇرىدۇ. ۋاشاقسىمان كېسىلمىدە ئۇنىڭ چەمبەر شەكلىدە بۇ تۈزۈلۈشلەرنى قورشاپ تۇرغانلىقىنى كۆرگىلى بولىدۇ. - باش ۋىناسى (Cephalic Vein, 头静脉)
يۇقىرىقى مۈچنىڭ يۈزەكى ۋىناسى بولۇپ، دېلتىسىمان مۇسكۇل بىلەن كۆكرەك چوڭ مۇسكۇلى ئارىلىقىدىكى ئېرىقچىدىن ئۆتىدۇ. ئۇ ئاخىرىدا چوڭقۇرغا كىرىپ قولتۇق ۋىناسىغا قۇيۇلىدۇ. - كۆكرەك تاغاق چوققىسى ئارتېرىيىسى (Thoracoacromial Artery, 胸肩峰动脉)
قولتۇق ئارتېرىيىسىنىڭ ئىككىنچى بۆلىكىدىن (كۆكرەك كىچىك مۇسكۇلىنىڭ ئارقىسىدىن) چىقىدىغان قىسقا غول. ئۇ تېزلىكتە بىر نەچچە تارماققا بۆلۈنۈپ، كۆكرەك ۋە مۈرە قىسمىنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ. - قوۋۇرغا ئارىلىق سىرتقى مۇسكۇلى (External Intercostal Muscle, 肋间外肌)
قوۋۇرغىلارنىڭ سىرتقى يۈزى ۋە ئارىلىقىدا بولۇپ، كۆكرەك قەپىزىنىڭ مۇقىملىقى ۋە نەپەس ھەرىكىتى ئۈچۈن مۇھىم. بۇ كېسىلمىدە ئۇ قوۋۇرغىلارنىڭ ئارىلىقىنى تولدۇرۇپ تۇرغان ھالەتتە كۆرۈنىدۇ. - ئالدىنقى ھەرىسىمان مۇسكۇل (Serratus Anterior, 前锯肌)
ۋاشاقسىمان كېسىلمىنىڭ چوڭقۇر ۋە يان قىسمىدا كۆرۈنىدۇ. ئۇ قوۋۇرغىلاردىن باشلىنىپ تاغاق سۆڭىكىگە تۇتاشقاچقا، رەسىمدە قوۋۇرغىلارنىڭ سىرتىدا قەۋەت شەكلىدە كۆرۈنىدۇ. - كۆكرەك سىرت تەرەپ نېرۋىسى (Lateral Pectoral Nerve, 胸外侧神经)
بىلەك نېرۋا تۈگۈنىنىڭ سىرتقى تۇتامىدىن چىقىدىغان نېرۋا. ئۇ ئاساسلىقى كۆكرەك چوڭ مۇسكۇلىنى نېرۋا بىلەن تەمىنلەيدۇ. - ئوقۇرەك كۆكرەك سېرىقئەت (Clavipectoral Fascia, 锁胸筋膜)
كۆكرەك كىچىك مۇسكۇلى بىلەن ئوقۇرەك سۆڭىكى ئارىسىغا تارتىلغان مۇستەھكەم پەردە. بۇ پەردىنى باش ۋىناسى، كۆكرەك تاغاق چوققىسى ئارتېرىيىسى ۋە كۆكرەك سىرت تەرەپ نېرۋىسى تېشىپ ئۆتىدۇ. - كۆكرەك چوڭ مۇسكۇلى (Pectoralis Major, 胸大肌)
قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئالدى دىۋارىدىكى ئەڭ چوڭ ۋە يۈزەكى مۇسكۇل. رەسىمدە ئۇ ئەڭ سىرتقى قەۋەتتە، تېرە ئاستىدا چوڭ ھەجىمدە كۆرۈنىدۇ. - ئوقۇرەك سۆڭەك ئاستى مۇسكۇلى (Subclavius, 锁骨下肌)
ئوقۇرەك سۆڭىكىنىڭ ئاستىغا جايلاشقان كىچىك مۇسكۇل. ئۇ بىرىنچى قوۋۇرغا بىلەن ئوقۇرەك سۆڭىكىنى تۇتاشتۇرۇپ، ئوقۇرەك سۆڭىكىنى مۇقىملاشتۇرىدۇ. - ئوقۇرەك سۆڭەك (Clavicle, 锁骨)
رەسىمنىڭ ئەڭ ئۈستى قىسمىدا كۆرۈنىدىغان S شەكىللىك سۆڭەكنىڭ كەسمە يۈزى. ئۇ يۇقىرىقى مۈچ بىلەن غول بەدەننى تۇتاشتۇرىدىغان بىردىنبىر سۆڭەك ھېسابلىنىدۇ.
قولتۇق ئويمىنى ئاناتومىيەسىنىڭ كلىنىكىلىق ۋە فۇنكسىيەلىك ئەھمىيىتى
قولتۇق ئويمىنى (Axilla) ئاددىي بىر بوشلۇق بولماستىن، بەلكى يۇقىرىقى مۈچ بىلەن بەدەن غولى ئوتتۇرىسىدىكى «ھاياتلىق ئۆتكىلى» ھېسابلىنىدۇ. يۇقىرىدىكى رەسىملەردە كۆرسىتىلگەندەك، بۇ بوشلۇق ئىچىدە قولتۇق ئارتېرىيىسى (Axillary artery) ۋە ۋىناسىدىن باشقا، ئىنتايىن مۇرەككەپ بولغان بىلەك نېرۋا تۈگۈنى (Brachial plexus) نىڭ تۇتاملىرى (Cords) ساقلانغان. بۇ قۇرۇلمىلارنىڭ زىچ ئورۇنلىشىشى ۋە قولتۇق غىلاپى (Axillary sheath) تەرىپىدىن ئورىلىشى، تاشقى جەھەتتىن زەخىملىنىش كۆرۈلگەندە كۆپ خىل ئىقتىدارنىڭ تەڭ بۇزۇلۇش خەۋپىنى ئېلىپ كېلىدۇ. شۇڭا، بۇ رايوننىڭ ئاناتومىيەسىنى پىششىق بىلىش جىددىي قۇتقۇزۇش تىبابىتىدە ئىنتايىن مۇھىم.
كلىنىكىلىق نۇقتىدىن ئالغاندا، قولتۇق ئويمىنىنىڭ توغرا ۋە ۋاشاقسىمان كەسمە يۈزلىرىنى پەرقلەندۈرۈش رادىئولوگىيە (CT/MRI) ۋە ئوپېراتسىيە جەريانىدا ھەل قىلغۇچ رول ئوينايدۇ. مەسىلەن، سۈت بېزى راكى كۆپىنچە قولتۇق ئاستى لىمفا تۈگۈنلىرىگە يۆتكىلىدىغان بولغاچقا، دوختۇرلار قولتۇق ماينى تازىلاش ئوپېراتسىيىسى (Axillary lymph node dissection) قىلغاندا، كۆكرەك كىچىك مۇسكۇلى، قولتۇق ۋىناسى ۋە ئۇزۇن كۆكرەك نېرۋىسى قاتارلىق مۇھىم بەلگىلەرنى دەل مۇشۇ ئاناتومىيەلىك قاتلاملارغا ئاساسەن پەرقلەندۈرىدۇ. خاتا مەشغۇلات مۇھىم نېرۋىلارنىڭ زەخىملىنىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىشى مۇمكىن.
ئۇنىڭدىن باشقا، ناركوز ئىلمىدە «قولتۇق يولى ئارقىلىق بىلەك نېرۋا تۈگۈنىنى توسۇش» (Axillary nerve block) تېخنىكىسى كەڭ قوللىنىلىدۇ. بۇ جەرياندا ناركوز دوختۇرى يىڭنە سانچىپ قولتۇق غىلاپىنىڭ ئىچىگە دورا ئۇرۇشى كېرەك. رەسىمدىكى ئارتېرىيە، ۋىنا ۋە نېرۋا تۇتاملىرىنىڭ (ئىچكى، سىرتقى ۋە ئارقا تۇتام) ئورۇنلىشىش مۇناسىۋىتىنى ئېنىق بىلىش، يىڭنىنىڭ توغرا ئورۇنغا كىرىشىگە ۋە قان تومۇرلارنىڭ تېشىلىپ كېتىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشقا كاپالەتلىك قىلىدۇ.
قولتۇق ئويمىنىنىڭ مۇسكۇل قۇرۇلمىلىرى، يەنى ئالدىدىكى كۆكرەك مۇسكۇللىرى، ئارقىدىكى تاغاق ئاستى مۇسكۇلى ۋە ئىچكى تەرەپتىكى ئالدىنقى ھەرىسىمان مۇسكۇللار بىرلىكتە مۇستەھكەم بىر «پىرامىدا» شەكىللىك بوشلۇقنى ھاسىل قىلىدۇ. بۇ مۇسكۇللار پەقەت ھەرىكەت ئىقتىدارىغا ئىگە بولۇپلا قالماستىن، بەلكى ئىچكى قىسىمدىكى نازۇك قان تومۇر ۋە نېرۋىلارنى سىرتقى زەربىدىن قوغداش رولىنى ئوينايدۇ. بولۇپمۇ ئوقۇرەك كۆكرەك سېرىقئەت (Clavipectoral fascia) قاتارلىق چوڭقۇر پەردىلەر ინفېكسىيەنىڭ (يىرىڭنىڭ) باشقا رايونلارغا تارقىلىشىنى توسۇپ تۇرىدىغان تەبىئىي توساق ھېسابلىنىدۇ.
خۇلاسىلىگەندە، قولتۇق ئويمىنىنىڭ ئاناتومىيەلىك تۈزۈلۈشى مۇرەككەپ بولسىمۇ، ئۇنىڭ قاتلاملىرى ئېنىق قانۇنىيەتكە ئىگە. رەسىملەردىكىدەك كېسىلمە سۈرەتلەر ئارقىلىق بىز بۇ بوشلۇقنىڭ ئۈچ ئۆلچەملىك قۇرۇلمىسىنى تەسەۋۋۇر قىلالايمىز. بۇ بىلىملەر تىببىي خادىملارنىڭ دىئاگنوز قويۇش توغرىلىق نىسبىتىنى ئۆستۈرۈپ، داۋالاش بىخەتەرلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈشى ئۈچۈن كەم بولسا بولمايدىغان ئاساستۇر.


