Dr.Mosajan Ablet

  قانداق ئاڭلايمىز؟     كىشىلەر دۇنيانى ھەر خىل ئۇسۇللار بىلەن ھېس قىلالايدۇ، بۇنىڭ ئىچىدە ئاڭلاش سېزىمى مۇھىم ئورۇن تۇتىدۇ. ئاڭلاش سېزىمى ئاۋاز دولقۇنلىرىنى مېڭە چۈشىنەلەيدىغان سىگناللارغا ئايلاندۇرۇش...

ئادەم بەدىنىدىكى ئەڭ مۇھىم ئەزالارنىڭ بىرى بولغان يۈرەك، ھاياتلىقنىڭ توختىماي داۋاملىشىشىغا كاپالەتلىك قىلىدىغان ئاساسلىق ئىقتىدارنى ئۆتەيدۇ. يۈرەكنىڭ رىتىملىق سوقۇشى ۋە قاننى توختىماي پۈتۈن بەدەنگە يەتكۈزۈشى ئالاھىدە بىر ئېلېكتر سىستېمىسى ئارقىلىق باشقۇرۇلىدۇ، بۇ سىستېما «يۈرەكنىڭ يەتكۈزۈش سىستېمىسى» دەپ ئاتىلىدۇ. بۇ مۇرەككەپ سىستېما يۈرەكنىڭ ھەربىر سوقۇشىنى ماسلاشتۇرۇپ، ئۈنۈملۈك قان ئايلىنىشنى كاپالەتكە ئىگە قىلىدۇ.

ئادەم مېڭىسى ئىنسان بەدىنىدىكى ئەڭ مۇرەككەپ ۋە ھەيران قالارلىق ئەزالارنىڭ بىرى. ئۇ بىزنىڭ تەپەككۇرىمىز، ھېسسىياتىمىز، ھەرىكىتىمىز ۋە دۇنيانى ھېس قىلىشىمىزنى كونترول قىلىدۇ. مېڭە ئۈچ ئاساسلىق قىسىمدىن تەركىب تاپقان: چوڭ مېڭە ، مېڭە غولى ۋە كىچىك مېڭە. بۇلارنىڭ ئىچىدە چوڭ مېڭە ئەڭ چوڭ قىسىم بولۇپ، ئىككى يېرىم شارغا بۆلۈنىدۇ: ئوڭ ۋە سول يېرىم شار. بۇ يېرىم شارلارنىڭ سىرتقى يۈزى چوڭ مېڭە پوستلاق قەۋىتى دەپ ئاتىلىدۇ.

مېڭە قېرىنچە تومۇر توقۇلمىسى: مەركىزى نېرۋا سىستېمىسىدىكى مۇھىم فۇنكسىيە       كىرىش سۆز مېڭە ئادەم بەدىنىدىكى ئەڭ مۇرەككەپ ۋە ھاياتلىقنى ساقلاپ قېلىشتىكى ئەڭ مۇھىم ئەزالارنىڭ بىرى. ئۇنىڭ ھەربىر...

ئۇزۇنچاق مېڭە كېسىشمە يۈزى: ئادەم بەدىنىدىكى ھاياتلىق مەركىزى       كىرىش سۆز ئۇزۇنچاق مېڭە (Medulla Oblongata) ئادەم مېڭىسى غولىنىڭ ئەڭ تۆۋەنكى قىسمى بولۇپ، يۇلۇن بىلەن مېڭە كۆۋرۈكىنى تۇتاشتۇرىدۇ....

ئومۇرتقا نەيچىسى مەركىزىي نېرۋا سىستېمىسىنىڭ مۇھىم بىر قىسمى بولۇپ، چوڭ مېڭە بىلەن بەدەننىڭ باشقا جايلىرى ئارىسىدىكى ئۇچۇر ئالماشتۇرۇشنىڭ ئاساسلىق يولى ھېسابلىنىدۇ. ئۇنىڭ ئاق ماددىسى خاس تالالىرى بولسا، ئومۇرتقا نەيچىسىنىڭ ئوخشىمىغان بۆلەكلىرى ئارىسىدىكى نېرۋا ئۇچۇرلىرىنى يەتكۈزۈپ، ماسلاشقان ھەرىكەت ۋە رېفلىكىسلارنى ئەمەلگە ئاشۇرۇشتا ھالقىلىق رول ئوينايدۇ. بۇ تالالار بەدەننىڭ تەڭپۇڭلۇقى، مۇسكۇللارنىڭ تارىيىشى ۋە مۇرەككەپ ھەرىكەتلىرىنى تەڭشەيدۇ.

كىشىلەرنىڭ بەدىنىدىكى ھەر بىر ئەزانىڭ ئۆزىگە خاس ئەھمىيىتى بار بولۇپ، باش ۋە بويۇن قىسمىدىكى قان تومۇرلار سىستېمىسى ئىنتايىن مۇھىم رول ئوينايدۇ. بۇ قان تومۇرلار مېڭە، يۈز ۋە بويۇن رايونىغا قان ئېلىپ كېلىپ، ئوكسىگېن ۋە ئوزۇقلۇق بىلەن تەمىنلەيدۇ. ئۇلارنىڭ نورمال ئىشلىشى پۈتۈن بەدەننىڭ ساغلاملىقى ئۈچۈن ئىنتايىن مۇھىم.

يۈرەك – ئىنسان ھاياتىنىڭ مەركىزى، ئۇنىڭ سالامەتلىكى پۈتۈن بەدەننىڭ ئىقتىدارىغا بىۋاسىتە تەسىر كۆرسىتىدۇ. يۈرەكنىڭ ئاساسلىق ۋەزىپىسى قاننى بەدەننىڭ ھەرقايسى جايلىرىغا يەتكۈزۈش بولۇپ، بۇ جەرياندا يۈرەك كلاپانلىرى ناھايىتى مۇھىم رول ئوينايدۇ. بۇ كلاپانلار قاننىڭ يۈرەك ئىچىدە توغرا يۆنىلىشتە ئېقىشىنى، يەنى بىر يۆنىلىشتە ئېقىپ، قايتىدىن ئارقىغا قايتماسلىقىنى كاپالەتلەندۈرىدۇ.

يۈرەك ۋە ئۆپكە رېنتىگېن رەسىمى (X-ray) كلىنىكىلىق دىياگنوز قويۇشتا ناھايىتى مۇھىم ۋاستە بولۇپ، ئىچكى ئەزالارنىڭ، بولۇپمۇ يۈرەك، ئۆپكە ۋە ئۇنىڭ ئەتراپىدىكى قۇرۇلمىلارنىڭ شەكلى ۋە ھالىتىنى كۆرۈشكە ياردەم بېرىدۇ. بۇ رېنتىگېن رەسىمى ئارقىلىق دوختۇرلار نۇرغۇن كېسەللىكلەرنى، مەسىلەن، ئۆپكە ياللۇغى، يۈرەك چوڭىيىشى، سۈيدۈك يولى تاشلىرى ۋە باشقا كۆكرەك قىسمىغا ئالاقىدار مەسىلىلەرنى بايقايدۇ. ئۇ كېسەللىكلەرنى دەسلەپكى باسقۇچتا بايقاش ۋە داۋالاش پىلانى تۈزۈشتە ئاچقۇچلۇق رول ئوينايدۇ.

يۈرەك، ئىنسان بەدىنىدىكى ھاياتلىقنىڭ مەركىزىي ئورگىنى، قىزىل قاننى پۈتۈن بەدەنگە پومپىلاش (ئىتتىرىپ چىقىرىش) ئارقىلىق ھاياتلىقنى ساقلاپ تۇرىدۇ. ئۇنىڭ ئىنچىكە ۋە مۇرەككەپ قۇرۇلمىسى، بولۇپمۇ ئوڭ-سول دالانچە ۋە قېرىنچە ئىچكى بوشلۇقى، قان ئايلىنىش سىستېمىسىنىڭ ئۈنۈملۈك ئىشلىشىگە كاپالەتلىك قىلىدۇ. بۇ ماقالىدە، يۈرەكنىڭ ئاساسلىق بۆلۈملىرىنى، ئۇلارنىڭ فۇنكسىيەسىنى ۋە ئومۇمىي قان ئايلىنىش سىستېمىسىدىكى رولىنى تەپسىلىي كۆزدىن كەچۈرىمىز.