ئانا سەھىپەئاساسىي بىلىملەرئاناتومىيەبويۇن يىلتىز قىسمى يەرلىك ئاناتومىيىسى

بويۇن يىلتىز قىسمى يەرلىك ئاناتومىيىسى

بويۇن يىلتىز قىسمىنىڭ يەرلىك ئاناتومىيىسى: قان تومۇر، نېرۋا ۋە بەزلەرنىڭ تەپسىلىي تۈزۈلۈشى

بويۇن يىلتىز قىسمى (Root of the Neck) ئىنسان بەدىنىدىكى ئەڭ مۇرەككەپ ۋە ھاياتلىق ئۈچۈن مۇھىم بولغان ئۆتۈشمە رايونلارنىڭ بىرى ھېسابلىنىدۇ. بۇ رايون بويۇن بىلەن كۆكرەك قەپىزى تۇتاشقان جايغا جايلاشقان بولۇپ، ئۇ پەقەت بىر جۇغراپىيىلىك چېگرا بولۇپلا قالماستىن، بەلكى مېڭە، بويۇن، يۇقىرىقى مۈچ ۋە كۆكرەك بوشلۇقى ئارىسىدىكى قان ئايلىنىش ۋە نېرۋا سىگناللىرىنى يەتكۈزۈشتىكى مەركىزىي تۈگۈندۇر. بۇ يەردە چوڭ قان تومۇرلار، ھاياتلىق ئۈچۈن مۇھىم نېرۋىلار ۋە قالقان بەزگە ئوخشاش ئىچكى ئاجراتما ئەزالىرى زىچ ئورۇنلاشقان.

بۇ رايوننىڭ ئاناتومىيەلىك تۈزۈلۈشىنى چۈشىنىش تاشقى كېسەللىكلەر ئوپېراتسىيىسى، بولۇپمۇ قالقان بەز ئوپېراتسىيىسى، كۆكرەك ئوپېراتسىيىسى ۋە قان تومۇرلارغا نەيچە قويۇش قاتارلىق كلىنىكىلىق مەشغۇلاتلاردا ئىنتايىن مۇھىم. رەسىمدىكى «بويۇن يىلتىز قىسمى يەرلىك ئاناتومىيىسى» بىزگە بۇ رايوندىكى قاتلاملارنى، نېرۋا ۋە قان تومۇرلارنىڭ ئۆزئارا مۇناسىۋىتىنى ئېنىق كۆرسىتىپ بېرىدۇ. تۆۋەندە بىز بۇ رەسىمدىكى ھەربىر تۈزۈلۈشنى تەپسىلىي تونۇشتۇرۇپ ئۆتىمىز.

بويۇن يىلتىز قىسمى يەرلىك ئاناتومىيىسى

رەسىم مەنبەسى: ئادەم ئاناتومىيىسىنىڭ رەڭلىك ئاتلىسى (ئۇيغۇرچە – خەنزۇچە 1993-يىلى)
رەسىم تەرجىمە تەھرىرى: ھەلىمە ئابدۇكېرىم ؛ تەھرىر: سابىت ئىسلام
رەسىم تەرجىمە قىلغۇچىلار: ئاگۇ خەسەنوۋ ، تۇرسۇنجان توقاي ، گۈلنىسا كېرەم ، نۇرمەمەت باغاشار ، ھەلىمە ئابدۇكېرىم
مەزمۇن تەييارلاش ۋە تەھرىر : دوختۇرلار تورى ئەترىتى

 

بويۇن يىلتىز قىسمىنىڭ يەرلىك ئاناتومىيىسى
( Anatomy of the Root of the Neck / 头颈根部局部解剖 )

بويۇن يىلتىز قىسمى كۆكرەك قەپىزىنىڭ ئۈستۈنكى ئېغىزى بىلەن بويۇننىڭ ئاساسىي قىسمى تۇتاشقان رايون بولۇپ، ئالدى تەرەپتە تۆش سۆڭىكى ساپى ۋە ئوقۇرەك سۆڭىكى، ئارقا تەرەپتە بىرىنچى كۆكرەك ئومۇرتقىسى بىلەن قورشالغان. بۇ بوشلۇقتىن باش ۋە بويۇننى قان بىلەن تەمىنلەيدىغان چوڭ ئارتېرىيەلەر (بويۇن ئومۇمىي ئارتېرىيىسى، ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيىسى)، قان قايتۇرىدىغان ۋىنالار، شۇنداقلا دىئافراگما نېرۋىسى ۋە ئاداشقان نېرۋا قاتارلىق مۇھىم نېرۋىلار ئۆتىدۇ. بۇ رايوننىڭ ئاناتومىيەسى ئىنتايىن زىچ ۋە مۇرەككەپ بولغاچقا، كلىنىكىدا قالقان بەز ئوپېراتسىيىسى ياكى مەركىزىي ۋىناغا نەيچە قويۇش جەريانىدا ئەتراپتىكى توقۇلمىلارنىڭ زەخىملىنىشىدىن ساقلىنىش ئۈچۈن يۇقىرى دەرىجىلىك ئېھتىيات تەلەپ قىلىنىدۇ.

 

رەسىمدىكى ئاناتومىيەلىك تۈزۈلۈشلەرنىڭ تەپسىلىي ئىزاھاتى

2. قالقان بەز يۇقارى ئارتېرىيە ۋە ۋىناسى ( Superior Thyroid Artery and Vein / 甲状腺上动静脉 )
بۇ قان تومۇرلار بويۇن تاشقى ئارتېرىيىسىدىن باشلىنىپ، قالقان بەزنىڭ يۇقىرىقى قىسمىنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ ۋە قاننى قايتۇرىدۇ. ئۇلار كىكىرتەك يۇقىرىقى نېرۋىسى بىلەن يانمۇ-يان ماڭىدىغان بولۇپ، ئوپېراتسىيەدە ئېھتىيات قىلىش كېرەك.

3. بويۇن ئومۇمىي ئارتېرىيە ( Common Carotid Artery / 颈总动脉 )
بويۇن قىسمىدىكى ئەڭ چوڭ ئارتېرىيە بولۇپ، باش ۋە بويۇن قىسمىنى ئوكسىگېنلىق قان بىلەن تەمىنلەيدىغان ئاساسلىق يول ھېسابلىنىدۇ. ئۇ ئاداشقان نېرۋا ۋە بويۇن ئىچكى ۋىناسى بىلەن بىرلىكتە بويۇن قان تومۇر غىلاپىنىڭ ئىچىدە ئورۇنلاشقان.

4. تۆش – قالقانسىمان مۇسكۇلى ( Sternothyroid Muscle / 胸骨甲状肌 )
بويۇننىڭ ئالدى تەرىپىدىكى تىل سۆڭەك ئاستى مۇسكۇللىرىنىڭ بىرى بولۇپ، تۆش سۆڭىكىدىن باشلىنىپ قالقان بەز كۆمۈرچىكىگە تۇتىشىدۇ. بۇ مۇسكۇل يۇتۇش ھەرىكىتىدىن كېيىن كىكىرتەك ۋە قالقان بەز كۆمۈرچىكىنى تۆۋەنگە تارتىش رولىنى ئوينايدۇ.

5. بويۇن ئىچكى ۋىناسى ( Internal Jugular Vein / 颈内静脉 )
مېڭە، يۈز ۋە بويۇن قىسمىدىكى قانلارنى يۈرەككە قايتۇرىدىغان ئەڭ چوڭ ۋىنا ھېسابلىنىدۇ. ئۇ بويۇن ئومۇمىي ئارتېرىيىسىنىڭ يان تەرىپىگە جايلاشقان بولۇپ، كلىنىكىدا مەركىزىي ۋىنا بېسىمىنى ئۆلچەش ۋە دورا بېرىش يولى سۈپىتىدە كۆپ ئىشلىتىلىدۇ.

6. ھالقا – قالقان كۆمۈرچەك مۇسكۇلى ( Cricothyroid Muscle / 环甲肌 )
كىكىرتەكنىڭ تاشقى قىسمىغا جايلاشقان مۇسكۇل بولۇپ، ئاۋازنى تەڭشەش ۋە ئاۋاز پەردىسىنى جىجىلاشتا مۇھىم رول ئوينايدۇ. بۇ مۇسكۇل كىكىرتەك يۇقىرىقى نېرۋىسىنىڭ تاشقى تارمىقى تەرىپىدىن كونترول قىلىنىدۇ.

7. قالقان بەز سول يوپۇرماق ( Left Lobe of Thyroid Gland / 甲状腺左叶 )
قالقان بەزنىڭ سول تەرەپتىكى قىسمى بولۇپ، كىكىرتەك ۋە كاناينىڭ ئىككى يېنىغا جايلاشقان. ئۇ بەدەننىڭ مېتابولىزمىنى تەڭشەيدىغان قالقان بەز ھورمۇنلىرىنى ئىشلەپچىقىرىدۇ.

8. ئاداشقان نېرۋا ( Vagus Nerve / 迷走神经 )
10-جۈپ مېڭە نېرۋىسى بولۇپ، بويۇن قىسمىدىن ئۆتۈپ كۆكرەك ۋە قورساق بوشلۇقىدىكى ئىچكى ئەزالارنى پاراسىمپاتىك نېرۋا بىلەن تەمىنلەيدۇ. ئۇ يۈرەك رىتىمى، ھەزىم قىلىش ۋە نەپەسلىنىش سىستېمىسىنىڭ ئىقتىدارىنى تەڭشەشتە ئاچقۇچلۇق رول ئوينايدۇ.

9. قالقان بەز ئوتتۇرا ۋىناسى ( Middle Thyroid Vein / 甲状腺中静脉 )
قالقان بەزدىن چىقىدىغان قىسقا ۋە توم قان تومۇر بولۇپ، قالقان بەز يوپۇرمىقىنىڭ يان تەرىپىدىن بىۋاسىتە بويۇن ئىچكى ۋىناسىغا قۇيۇلىدۇ. قالقان بەز ئوپېراتسىيىسىدە بۇ تومۇرنى ئېھتىيات بىلەن بوغۇش قاناشنىڭ ئالدىنى ئېلىشتا ئىنتايىن مۇھىم.

10. كۆكرەك قانىلى ( Thoracic Duct / 胸导管 )
بەدەندىكى ئەڭ چوڭ لىمفا نەيچىسى بولۇپ، تۆۋەنكى بەدەن ۋە سول تەرەپ ئۈستۈنكى بەدەننىڭ لىمفا سۇيۇقلۇقىنى يىغىپ قان ئايلىنىش سىستېمىسىغا قايتۇرىدۇ. ئۇ ئادەتتە سول تەرەپ بويۇن يىلتىز قىسمىدا سول بويۇن ئىچكى ۋىناسى بىلەن سول ئوقۇرەك ئاستى ۋىناسىنىڭ تۇتاشقان يېرىگە قۇيۇلىدۇ.

11. ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيە ۋە ۋىناسى ( Subclavian Artery and Vein / 锁骨下动静脉 )
ئوقۇرەك سۆڭىكىنىڭ ئاستىغا جايلاشقان چوڭ قان تومۇرلار بولۇپ، يۇقىرىقى مۈچ (قول) نى ئاساسلىق قان بىلەن تەمىنلەيدۇ ۋە قايتۇرىدۇ. بۇ تومۇرلار بىرىنچى قوۋۇرغا ئۈستىدىن ئۆتىدىغان بولۇپ، ئەتراپىدا بىلەك نېرۋا چىگىشى بار.

12. كىكىرتەك تۆۋەنكى نېرۋا ( Inferior Laryngeal Nerve / 喉下神经 )
بۇ نېرۋا كىكىرتەك قايتقۇچى نېرۋىنىڭ داۋامى بولۇپ، كىكىرتەكتىكى كۆپىنچە مۇسكۇللارنى ھەرىكەت نېرۋىسى بىلەن تەمىنلەيدۇ. ئۇنىڭ زەخىملىنىشى ئاۋاز پۈتۈپ قېلىش ياكى نەپەس قىيىنلىشىشنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.

13. سول باش بىلەك ۋىناسى ( Left Brachiocephalic Vein / 左头臂静脉 )
سول تەرەپ بويۇن ئىچكى ۋىناسى ۋە سول ئوقۇرەك ئاستى ۋىناسىنىڭ بىرىكىشىدىن ھاسىل بولغان چوڭ ۋىنا. ئۇ ئوڭ تەرەپتىكى شېرىكى بىلەن بىرىكىپ يۇقىرىقى كاۋاك ۋىنانى ھاسىل قىلىدۇ.

14. دىئافراگما نېرۋىسى ( Phrenic Nerve / 膈神经 )
بويۇن چىگىشىدىن كەلگەن مۇھىم نېرۋا بولۇپ، دىئافراگما مۇسكۇلىنىڭ ھەرىكىتىنى كونترول قىلىپ، نەپەسلىنىشكە بىۋاسىتە قوماندانلىق قىلىدۇ. ئۇ ئالدىنقى شىناسىمان مۇسكۇلنىڭ ئۈستى بىلەن تۆۋەنگە قاراپ مېڭىپ كۆكرەك بوشلۇقىغا كىرىدۇ.

15. ئائورتا يايى ( Aortic Arch / 主动脉弓 )
يۈرەكتىن چىققان چوڭ ئارتېرىيەنىڭ ئەگمە قىسمى بولۇپ، ئۇنىڭدىن باش، بويۇن ۋە يۇقىرىقى مۈچكە بارىدىغان ئاساسلىق ئارتېرىيەلەر (باش-بىلەك غولى، سول بويۇن ئومۇمىي ئارتېرىيىسى قاتارلىقلار) تارقىلىدۇ. رەسىمدە بىز ئۇنىڭ بويۇن يىلتىز قىسمىدىكى ئورنىنى كۆرەلەيمىز.

16. قالقان بەز تۆۋەنكى ۋىناسى ( Inferior Thyroid Vein / 甲状腺下静脉 )
قالقان بەزنىڭ تۆۋەنكى قىسمىدىكى قانلارنى يىغىپ، بىۋاسىتە سول ياكى ئوڭ باش-بىلەك ۋىناسىغا قۇيىدىغان تومۇرلار تورى. بۇ تومۇرلار كاناي ئالدىدا تورسىمان شەكىلدە بولۇپ، كاناي كېسىش ئوپېراتسىيىسىدە دىققەت قىلىشقا تېگىشلىك.

17. كىكىرتەك قايتقۇچى نېرۋا ( Recurrent Laryngeal Nerve / 喉返神经 )
ئاداشقان نېرۋىنىڭ تارمىقى بولۇپ، ئوڭ تەرەپتە ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيىسىنى، سول تەرەپتە ئائورتا يايىنى ئايلىنىپ ئۆتۈپ قايتىدىن يۇقىرىغا ئۆرلەيدۇ. ئۇ ئاۋاز پەردىسىنىڭ ھەرىكىتىنى كونترول قىلىدىغان ئىنتايىن مۇھىم نېرۋا.

18. ئوقۇرەك سۆڭەك ئاستى ئىزمىسى ( Ansa Subclavia / 锁骨下袢 )
بويۇن ئوتتۇرا نېرۋا تۈگۈنى بىلەن يۇلتۇزسىمان نېرۋا تۈگۈنى ئارىسىدىكى نېرۋا تالالىرىدىن تۈزۈلگەن ھالقىسىمان قۇرۇلما. ئۇ ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيىسىنى ئوراپ تۇرىدۇ.

19. بويۇن – كۆكرەك يۇلتۇزسىمان نېرۋا تۈگۈنى ( Cervicothoracic (Stellate) Ganglion / 颈胸[星状]神经节 )
بويۇن تۆۋەنكى نېرۋا تۈگۈنى بىلەن بىرىنچى كۆكرەك نېرۋا تۈگۈنىنىڭ بىرىكىشىدىن ھاسىل بولغان چوڭ سىمپاتىك نېرۋا تۈگۈنى. ئۇ بىرىنچى قوۋۇرغا بېشىنىڭ ئالدىدا بولۇپ، باش، بويۇن ۋە يۇقىرىقى مۈچنىڭ سىمپاتىك نېرۋا پائالىيىتىنى باشقۇرىدۇ.

20. قوشۇمچە دىئافراگما نېرۋا ( Accessory Phrenic Nerve / 副膈神经 )
بەزى ئادەملەردە ئۇچرايدىغان قوشۇمچە نېرۋا بولۇپ، ئادەتتە 5-بويۇن نېرۋىسىدىن كېلىدۇ ۋە ئاساسلىق دىئافراگما نېرۋىسىغا قوشۇلۇپ دىئافراگمىنى ھەرىكەتلەندۈرۈشكە قاتنىشىدۇ. ئۇنىڭ مەۋجۇتلۇقى دىئافراگما ئىقتىدارىنىڭ ئوخشىمىغان دەرىجىدە ساقلىنىپ قېلىشىغا سەۋەب بولۇشى مۇمكىن.

21. بويۇن ئوتتۇرا نېرۋا تۈگۈنى ( Middle Cervical Ganglion / 颈中神经节 )
بويۇن سىمپاتىك نېرۋا غولىدىكى كىچىك تۈگۈنچەك بولۇپ، تەخمىنەن 6-بويۇن ئومۇرتقىسى ھالقىسىمان ئۆسۈكچىسىنىڭ ئۇدۇلىغا جايلاشقان. ئۇ قالقان بەز ۋە يۈرەككە بارىدىغان سىمپاتىك نېرۋا تارماقلىرىنى چىقىرىدۇ.

22. بىلەك چىگىشى ( Brachial Plexus / 臂丛 )
بويۇننىڭ تۆۋەنكى قىسمى ۋە بىرىنچى كۆكرەك نېرۋىلىرىدىن تۈزۈلگەن چوڭ نېرۋا تورى بولۇپ، بويۇن يىلتىز قىسمىدىن ئۆتۈپ قولتۇققا كىرىدۇ. ئۇ پۈتۈن يۇقىرىقى مۈچنىڭ (قولنىڭ) ھەرىكەت ۋە سېزىۋ تۇيغۇسىنى كونترول قىلىدۇ.

23. بويۇن توغرا ئارتېرىيىسى ( Transverse Cervical Artery / 颈横动脉 )
قالقان بەز – بويۇن غولىدىن چىقىدىغان ئارتېرىيە بولۇپ، بويۇننىڭ يان تەرىپىگە قاراپ توغرىسىغا ماڭىدۇ. ئۇ بويۇن قىسمىدىكى مۇسكۇللار ۋە تېرە قىسمىنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ.

24. بويۇن ئۆرلىگۈچى ئارتېرىيىسى ( Ascending Cervical Artery / 颈升动脉 )
قالقان بەز تۆۋەنكى ئارتېرىيىسىنىڭ تارمىقى بولۇپ، ئالدىنقى شىناسىمان مۇسكۇلنىڭ ئالدى تەرىپىنى بويلاپ يۇقىرىغا ئۆرلەيدۇ. ئۇ بويۇننىڭ چوڭقۇر مۇسكۇللىرى ۋە ئومۇرتقا نەيچىسى ئىچىدىكى توقۇلمىلارنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ.

25. قالقان بەز تۆۋەنكى ئارتېرىيىسى ( Inferior Thyroid Artery / 甲状腺下动脉 )
ئوقۇرەك ئاستى ئارتېرىيىسىنىڭ قالقان بەز-بويۇن غولىدىن چىقىدىغان مۇھىم تارماق. ئۇ ئەگمە شەكىلدە يۇقىرىغا ئۆرلەپ، قالقان بەزنىڭ تۆۋەنكى ۋە ئارقا قىسمىنى قان بىلەن تەمىنلەيدۇ، كىكىرتەك قايتقۇچى نېرۋا بىلەن يېقىن مۇناسىۋەتتە بولىدۇ.

26. بويۇن چىگىشى ( Cervical Plexus / 颈丛 )
دەسلەپكى تۆت بويۇن نېرۋىسىنىڭ (C1-C4) ئالدىنقى تارماقلىرىدىن تۈزۈلگەن نېرۋا تورى. ئۇ بويۇننىڭ چوڭقۇر قىسمىغا جايلاشقان بولۇپ، بويۇن تېرىسى، مۇسكۇللىرى ۋە دىئافراگمىنى نېرۋا بىلەن تەمىنلەيدۇ.

27. كىكىرتەك يۇقارىقى نېرۋا ( Superior Laryngeal Nerve / 喉上神经 )
ئاداشقان نېرۋىنىڭ بويۇن قىسمىدىن ئايرىلىپ چىقىدىغان تارمىقى. ئۇ ئىچكى ۋە سىرتقى دەپ ئىككى تارماققا بۆلۈنىدۇ، ئىچكى تارمىقى كىكىرتەك شىللىق پەردىسىنىڭ سېزىمىنى، سىرتقى تارمىقى ھالقا-قالقان مۇسكۇلىنىڭ ھەرىكىتىنى باشقۇرىدۇ.

28. پىرامىداسىمان قانات ( Pyramidal Lobe / 锥状叶 )
قالقان بەزنىڭ ئىزمىسىدىن (ئوتتۇرا قىسمىدىن) يۇقىرىغا قاراپ سوزۇلغان ئۈچبۇلۇڭ شەكىللىك قوشۇمچە بەز توقۇلمىسى. بۇ قۇرۇلما ھەممە ئادەمدە بولىۋەرمەيدۇ، ئۇ ھامىلىلىك مەزگىلدىكى قالقان بەز تەرەققىياتىنىڭ قالدۇقى ھېسابلىنىدۇ.

29. قالقان – تىل سۆڭەك مۇسكۇل ( Thyrohyoid Muscle / 甲状舌骨肌 )
قالقان بەز كۆمۈرچىكى بىلەن تىل سۆڭەك ئارىسىغا جايلاشقان قىسقا مۇسكۇل. ئۇ يۇتۇش ھەرىكىتىدە تىل سۆڭەكنى تۆۋەنگە تارتىش ياكى قالقان بەز كۆمۈرچىكىنى يۇقىرىغا كۆتۈرۈش رولىنى ئوينايدۇ.

 

 

بويۇن يىلتىز قىسمى ئاناتومىيىسىنىڭ كلىنىكىلىق ئەھمىيىتى ۋە خۇلاسە

بويۇن يىلتىز قىسمىنىڭ ئاناتومىيەسى كلىنىكىلىق تىبابەتتە، بولۇپمۇ باش-بويۇن تاشقى كېسەللىكلىرىدە ئىنتايىن يۇقىرى قىممەتكە ئىگە. رەسىمدە كۆرسىتىلگەندەك، قالقان بەز بۇ رايوننىڭ مەركىزىي قىسمىنى ئىگىلەيدىغان بولۇپ، ئۇنىڭ قان بىلەن تەمىنلىنىشى (قالقان بەز يۇقىرىقى ۋە تۆۋەنكى ئارتېرىيەلىرى) ۋە ئەتراپىدىكى نېرۋىلار (كىكىرتەك قايتقۇچى نېرۋا) بىلەن بولغان زىچ مۇناسىۋىتى ئوپېراتسىيە جەريانىدىكى ئەڭ چوڭ خىرىسلارنىڭ بىرىدۇر. بولۇپمۇ كىكىرتەك قايتقۇچى نېرۋىنىڭ زەخىملىنىشى بىمارنىڭ ئاۋازىنىڭ مەڭگۈلۈك پۈتۈپ قېلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.

بۇ رايون يەنە كۆكرەك قانىلى (Thoracic Duct) نىڭ قان ئايلىنىش سىستېمىسىغا قۇيۇلىدىغان ئورنى بولۇش سۈپىتى بىلەن ئالاھىدە تىلغا ئېلىشقا ئەرزىيدۇ. كۆكرەك قانىلىنىڭ سول تەرەپ بويۇن يىلتىزىدىكى ئورنى ناھايىتى نازۇك بولۇپ، بويۇن لىمفا تۈگۈنلىرىنى تازىلاش ئوپېراتسىيىسىدە ئۇنىڭ زەخىملىنىشى لىمفا سۇيۇقلۇقىنىڭ ئېقىپ كېتىشى (Chyle leak) قاتارلىق ئېغىر ئەگەشمە كېسەللىكلەرنى كەلتۈرۈپ چىقىرىشى مۇمكىن. شۇڭا، سول تەرەپ بويۇن ئوپېراتسىيىسىدە بۇ قۇرۇلمىغا ئالاھىدە دىققەت قىلىنىدۇ.

قان تومۇر ئاناتومىيىسى نۇقتىسىدىن ئېيتقاندا، بويۇن ئىچكى ۋىناسى ۋە ئوقۇرەك ئاستى ۋىناسى جىددىي قۇتقۇزۇش ۋە ناركوز ساھەسىدە «ھاياتلىق يولى» دەپ قارىلىدۇ. مەركىزىي ۋىنا نەيچىسى قويۇش (Central Venous Catheterization) كۆپىنچە مۇشۇ رايوندىكى ئاناتومىيەلىك بەلگىلەرگە ئاساسەن ئېلىپ بېرىلىدۇ. رەسىمدىكى دىئافراگما نېرۋىسى ۋە بىلەك نېرۋا چىگىشىنىڭ بۇ تومۇرلارغا يېقىنلىقى، مەشغۇلات جەريانىدا نېرۋا زەخىملىنىشى ياكى ئۆپكە پەردىسىنىڭ تېشىلىپ كېتىشى (Pneumothorax) نىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن توغرا ئاناتومىيەلىك بىلىمنىڭ نەقەدەر مۇھىملىقىنى ئىسپاتلايدۇ.

بۇنىڭدىن باشقا، بويۇن سىمپاتىك نېرۋا تۈگۈنلىرى (مەسىلەن، يۇلتۇزسىمان نېرۋا تۈگۈنى) ئاغرىق پەسەيتىش داۋالاشلىرىدا مۇھىم نىشان ھېسابلىنىدۇ. يۇلتۇزسىمان نېرۋا تۈگۈنىنى توسۇش ئارقىلىق باش، بويۇن ۋە يۇقىرىقى مۈچنىڭ قان ئايلىنىشىنى ياخشىلاپ، مەلۇم تىپتىكى ئاستا خاراكتېرلىك ئاغرىقلارنى داۋالىغىلى بولىدۇ. رەسىمدىكى ئوقۇرەك ئاستى ئىزمىسى ۋە باشقا نېرۋا تۈگۈنلىرىنىڭ ئورۇنلىشىشى بۇ خىل داۋالاشنىڭ ئاناتومىيەلىك ئاساسىدۇر.

خۇلاسىلىگەندە، بويۇن يىلتىز قىسمىنىڭ يەرلىك ئاناتومىيىسى كۆپ خىل سىستېمىلارنىڭ (قان ئايلىنىش، نېرۋا، ئىچكى ئاجراتما، لىمفا) كېسىشكەن نۇقتىسىدۇر. رەسىمدىكى بۇ تەپسىلىي تۈزۈلۈشلەرنى پىششىق بىلىش، تىببىي خادىملارنىڭ دىئاگنوز قويۇش توغرىلىقىنى ئاشۇرۇپ، داۋالاش ۋە ئوپېراتسىيە بىخەتەرلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈشىدە ھەل قىلغۇچ رول ئوينايدۇ. بۇ بىلىملەر ھەربىر دوختۇر ۋە تىببىي ئوقۇغۇچى ئۈچۈن كەم بولسا بولمايدىغان ئاساسىي ساۋاتتۇر.

يۇقارىدىكى مەزمونغا قانداق قارايسىز؟
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
مەزمون قوشۇلغان ۋاقىت: 2025-11-30

يېقىندا تەھرىرلەنگەن ۋاقىت: 2025-11-30 / 06:59:21

ساقلىۋالايچۇ؟
ساقلىۋالدىم!
سەمىمىي ئەسكەرتىش
مەزكۇر بەتتىكى مەزمۇندا، ئىملادا خاتالىق بولسا، ۋەيا تولۇقلىما مەزمۇن تەمىنلەپ بېرىشنى خالىسىڭىز، ئاستىدىكى سۆز قالدۇرۇش قىسمىغا سۆز قالدۇرسىڭىز بولىدۇ. تاما تاما كۆل بولۇر. سىزنىڭ نامىڭىزنى قوشۇپ ئېلان قىلىمىز.

بىكەتتىكى مەزمۇنلار تورداشلارنىڭ پايدىلىنىشى، ساغلاملىققا بولغان تونۇشىنى ئاشۇرۇش ئۈچۈن تەمىنلەنگەن ئۇچۇرلاردۇر. ئەمما دىئاگنوز ئاساسى بولالمايدۇ. ئوخشىمىغان بىماردا ئوخشىمىغان ئالامەتلەر كۆرۈلىدۇ ۋە دىئاگنوزى ئوخشىمايدۇ. شۇڭا بەدەندە كېسەللىك ئالامەتلىرى كۆرۈلگەندە چوقۇم مۇنتىزىم دوختۇر بىلەن يۈز تۇرانە مەسىلىھەت ئېلىشىڭىزنى، دوختۇرخانىدا تەكشۈرتۈشىڭىزنى تەۋسىيە قىلىمىز.

باشقا يەرلەردىن ئېلىنغان بەزى مەزمۇنلار، رەسىملەرنىڭ ئەسلى مەنبەسىنى ئەسكەرتىشكە تىرىشتۇق. باشقا يەردىن ئېلىنغان مەزمۇنلار پەقەت شۇ ئاپتور يازارنىڭ ئۆز كۆز قارىشىنى ئىپادىلەيدۇ، بېكىتىمىزنىڭ مەيدانىغا ۋەكىللىك قىلالمايدۇ. بۇنىڭدىن سىرت، ئەگەر ئەسەرنىڭ ئەسلى ئاپتورى ماقالىنىڭ تور بېكىتىمىزدە ئېلان قىلىنغانلىقى ئۆزىنىڭ شەخسىي مەنپەئىتىگە دەخلى قىلىندى دەپ ئويلىسا، بىز بىلەن ئالاقىلاشسىڭىز، ئەڭ قىسقا ۋاقىت ئىچىدە بىكەتتىن ئۆچۈرۋەتسەك بولىدۇ.

تور بېكىتىمىزدىكى مەزمونلارنى شەخسىي بېتىڭىزدە ئىشلەتمەكچى بولسىڭىز، دوختۇرلار تور بېكىتى ياكى dohturlar.com دىن ئېلىنغانلىقىنى ۋەيا بىز ئەسكەرتكەن مەزمۇننىڭ ئەسلى مەنبەسىنى ئەسكەرتىپ قويۇشىڭىزنى چىن دىلىمىزدىن ئۈمىد قىلىمىز. ئەمگەك مېۋىسىگە ھۆرمەت قىلىڭ.

تەييارلىغان مەزمۇنلىرىمىزنى رۇخسەتسىز، قانۇنسىز سودا ئىشلىرىغا ئىشلەتمەڭ. بولمىسا قانۇنى ۋە ۋىجدانى جاۋاپكارلىققا تارتىلىسىز.

سۆز قالدۇراي

Please enter your comment!
Please enter your name here

قىززىق نۇقتىلار

يېڭى مەزمونلار

مەخسۇس سەھىپىلەر

تېخىمۇ كۆپ