يۇقىرى قان بېسىمى ھازىرقى جەمئىيەتتە ئەڭ كۆپ كۆرۈلىدىغان سوزۇلما خاراكتېرلىك كېسەللىكلەرنىڭ بىرى بولۇپ، ئۇنى دورا ئارقىلىق كونترول قىلىش يۈرەك ۋە مېڭە قان تومۇر كېسەللىكلىرىنىڭ ئالدىنى ئېلىشتا ئىنتايىن مۇھىم رول ئوينايدۇ. نۇرغۇن كىشىلەر دورا ئىچىشنىلا كۇپايە دەپ قارايدۇ، ئەمما دورا ئىچىش جەريانىدىكى ئىلمىي ئۇسۇللارغا ۋە تۇرمۇش ئادەتلىرىگە دىققەت قىلمىغاندا، دورىنىڭ ئۈنۈمى تۆۋەنلەپلا قالماي، يەنە بەدەنگە زۆرۈر بولمىغان زىيانلارنى ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن. شۇڭلاشقا، يۇقىرى قان بېسىم دورىسى ئىستېمال قىلىۋاتقانلار چوقۇم دورا ئىچىشتىكى قائىدىلەرنى بىلىشى ۋە ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىشى شەرت.
1) دورىنى ھەر كۈنى بېكىتىلگەن ۋاقىتتا ۋە مىقدارى بويىچە ئىستېمال قىلىش كېرەك.
يۇقىرى قان بېسىم دورىسىنىڭ ئۈنۈمى قان تەركىبىدىكى دورا قويۇقلۇقىنىڭ تۇراقلىق بولۇشىغا باغلىق. ئەگەر دورا ئىچىش ۋاقتى قالايمىقان بولسا ياكى بىر كۈن ئىچىپ بىر كۈن ئۇنتۇلۇپ قالسا، قان بېسىمى تۇراقسىزلىشىپ تەۋرىنىش پەيدا قىلىدۇ. بۇ خىل تەۋرىنىش قان تومۇرلارنىڭ ئېلاستىكىلىقىغا زىيان يەتكۈزۈپ، يۈرەك تىقىلمىسى ياكى مېڭە قاناش خەۋپىنى ئاشۇرۇۋېتىدۇ. شۇڭا، ھەر كۈنى ئەتىگەن ياكى كەچتە دوختۇر بەلگىلىگەن ۋاقىتتا دورىنى بىر ۋاقىتتا ئىچىشنى ئادەتكە ئايلاندۇرۇش، ھەرگىزمۇ ئۆز بېشىمچىلىق بىلەن دورا مىقدارىنى كۆپەيتىۋەتمەسلىك ياكى ئازايتماسلىق لازىم.
2) قان بېسىمىنى قەرەللىك ئۆلچەپ، ئۆزگىرىش ئەھۋالىنى خاتىرىلەپ مېڭىش لازىم.
پەقەت دورا ئىچىپلا قويۇش كۇپايە قىلمايدۇ، دورىنىڭ سىزگە قانچىلىك ئۈنۈم بېرىۋاتقانلىقىنى بىلىش ئۈچۈن قان بېسىمى ئۆلچەش ئىنتايىن زۆرۈر. ئارىلاپ ئارىلاپ ئەتىگەن ۋە كەچتە بىر قېتىمدىن قان بېسىمىنى ئۆلچەپ، بىر دەپتەرگە خاتىرىلەپ قويۇش، كېيىن دوختۇرغا كۆرۈنگەندە دوختۇرنىڭ دورا مىقدارىنى تەڭشىشىگە ئەڭ ئىشەنچلىك ئاساس بولىدۇ. ئەگەر قان بېسىمىڭىز نورمال چىققان تەقدىردىمۇ، بۇ سىزنىڭ كېسىلىڭىزنىڭ ساقايغانلىقىنى ئەمەس، بەلكى دورىنىڭ ياردىمىدە تۇراقلىق تۇرۇۋاتقانلىقىنى چۈشەندۈرىدۇ، شۇڭا ئۆلچەشنى توختىتىپ قويماسلىق كېرەك.
3) دورىنى ئۆز بېشىمچىلىق بىلەن توختىتىش ياكى باشقا دورىلارغا ئالماشتۇرۇشتىن قەتئىي ساقلىنىش كېرەك.
نۇرغۇن بىمارلار قان بېسىمى بىر مەزگىل تۇراقلاشقاندىن كېيىن، ئۆزىنى ساقىيىپ كەتكەندەك ھېس قىلىپ دورىنى توختىتىپ قويىدۇ. بۇ ئىنتايىن خەتەرلىك بولۇپ، دورا تۇيۇقسىز توختىتىلسا، قان بېسىمى قىسقا ۋاقىت ئىچىدە تېز سۈرئەتتە ئۆرلەپ كېتىدۇ (بۇنى قايتا ئۆرلەش ھادىسىسى دەپ ئاتىلىدۇ). بۇ ئەھۋالدا جىددىي خاراكتېرلىك يۈرەك-مېڭە كېسەللىكلىرى كېلىپ چىقىش ئېھتىماللىقى ئىنتايىن يۇقىرى. ئەگەر دورىنى ئالماشتۇرماقچى ياكى مىقدارىنى تەڭشىمەكچى بولسىڭىز، چوقۇم كەسپىي دوختۇرنىڭ كۆرسەتمىسى ئاستىدا ئېلىپ بېرىشىڭىز شەرت.
4) تۇزنى چەكلەش ۋە ساغلام يېمەك-ئىچمەك ئادىتىنى داۋاملىق ساقلاش زۆرۈر.
دورا ئىچىش جەريانىدا يېمەك-ئىچمەككە دىققەت قىلماسلىق دورىنىڭ تەسىرىنى ئاجىزلاشتۇرۇۋېتىدۇ. بولۇپمۇ تۇزنىڭ (ناترىي) قوبۇل قىلىنىشىنى قاتتىق كونترول قىلىش كېرەك، چۈنكى ناترىي بەدەندە سۇنىڭ تۇتۇلۇپ قېلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىپ، قان بېسىمىنى ئۆرلىتىۋېتىدۇ. كۈندىلىك تۇز مىقدارىنى 6 گرامدىن ئاشۇرماسلىق، ئاچچىق-چۈچۈك، مايلىق تاماقلاردىن پەرھىز تۇتۇش كېرەك. شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، كۆكتات ۋە مېۋە-چېۋىلەرنى كۆپرەك ئىستېمال قىلىش، بەدەندىكى كالىينى كۆپەيتىپ، ناترىينىڭ چىقىرىلىشىغا ياردەم بېرىش لازىم.
5) دورىنىڭ كۆرۈلۈش ئېھتىمالى بولغان ئەكىس تەسىرلىرىگە دىققەت قىلىش كېرەك.
ھەر قانداق يۇقىرى قان بېسىم دورىسىنىڭ بەلگىلىك ئەكىس تەسىرى بولۇشى مۇمكىن. مەسىلەن، بەزى دورىلار قۇرۇق يۆتەلنى كەلتۈرۈپ چىقارسا، بەزىلىرى پۇت-قوللارنىڭ ئىششىقى، باش قېيىش ياكى يۈرەك سېلىشنى پەيدا قىلىشى مۇمكىن. ئەگەر دورا ئىچىش جەريانىدا ئىلگىرى بولمىغان بىرەر ناچار ئىنكاسلار كۆرۈلسە، قورقۇپ دورىنى توختاتماستىن، بەلكى دوختۇرغا ئەھۋالنى مەلۇم قىلىش كېرەك. دوختۇر سىزنىڭ ئەھۋالىڭىزغا ئاساسەن دورا تۈرىنى ئالماشتۇرۇپ بەرسە، بۇ خىل ئەكىس تەسىرلەر ئۆزلۈكىدىن يوقىلىدۇ.
6) باشقا كېسەللىكلەر ئۈچۈن دورا ئىشلەتكەندە دورىلار ئارا تەسىرگە دىققەت قىلىش لازىم.
يۇقىرى قان بېسىم بىمارلىرى زۇكام دورىلىرى، ئاغرىق توختىتىش دورىلىرى ياكى بەزى جۇڭگو تىبابىتى دورىلىرىنى ئىستېمال قىلغاندا ئالاھىدە ئېھتىيات قىلىشى كېرەك. مەسىلەن، كۆپىنچە زۇكام دورىلىرىنىڭ تەركىبىدە قان تومۇرنى تارايتىدىغان ماددىلار بولىدۇ، بۇ قان بېسىم دورىسىنىڭ ئۈنۈمىنى يوققا چىقىرىپ، قان بېسىمىنى تۇيۇقسىز ئۆرلىتىۋېتىدۇ. باشقا دورا ئىشلىتىشتىن بۇرۇن چوقۇم دوختۇرغا سىزنىڭ يۇقىرى قان بېسىم دورىسى ئىچىۋاتقانلىقىڭىزنى ئەسكەرتىشىڭىز، ئىككى خىل دورىنىڭ ئۆزئارا زىددىيەتلىك ئەمەسلىكىنى جەزملەشتۈرۈشىڭىز كېرەك.
7) بەدەن ھالىتىنى ئۆزگەرتكەندە، بولۇپمۇ ئورنىدىن تۇرغاندا ئاستا ھەرىكەت قىلىش لازىم.
بەزى يۇقىرى قان بېسىم دورىلىرىنى ئىچكەندىن كېيىن، قان تومۇرلار كېڭەيگەن ھالەتتە بولىدۇ. ئەگەر سىز ئولتۇرغان ياكى ياتقان يېرىڭىزدىن تۇيۇقسىز تۇرۇپ كەتسىڭىز، مېڭىگە بارىدىغان قان مىقدارى ۋاقتىنچە يېتىشمەي، باش قېيىش، كۆز تورلىشىش، ھەتتا يىقىلىپ چۈشۈش ئەھۋاللىرى كۆرۈلۈشى مۇمكىن. بۇنى تىببىي تىلدا ئورۇن خاراكتېرلىك تۆۋەن قان بېسىمى دەپ ئاتايمىز. شۇڭلاشقا، ئەتىگەندە ئورنىڭىزدىن تۇرغاندا ياكى ئورۇندۇقتىن قوزغالغاندا، ئالدى بىلەن بىر نەچچە سېكۇنت توختاپ، ئاندىن ئاستا ھەرىكەت قىلىش سىزنىڭ بىخەتەرلىكىڭىز ئۈچۈن ئىنتايىن مۇھىم.
يۇقىرى قان بېسىمىنى داۋالاش ئۇزۇن مۇددەتلىك ۋە سەۋرچانلىق تەلەپ قىلىدىغان جەريان. دورىنى ئىلمىي ئىچىش، تۇرمۇش ئادەتلىرىنى ياخشىلاش ۋە روھىي كەيپىياتنى تۇراقلىق تۇتۇش ئارقىلىق، قان بېسىمىنى غەلىبىلىك كونترول قىلىپ، ساغلام ۋە ئۇزۇن ئۆمۈر كۆرۈشكە بولىدۇ. ھەر قانداق مەسىلىگە يولۇققاندا دوختۇر بىلەن ۋاقتىدا ئالاقىلىشىشنى ئۇنۇتماڭ.
