نۇرمەمەت دوختۇر

كالپۇكنىڭ تۇيۇقسىز ئىششىپ قاتتىقلىشىشى كۆپ خىل سەۋەبلەردىن كېلىپ چىققان بولۇشى مۇمكىن.

تۇخۇم يېيىشلىك ھەم ئوزۇقلۇق قىممىتى يۇقىرى يېمەكلىك. ئەگەر تۇخۇم ئىستېمال قىلىش ئۇسۇلى توغرا بولمىغاندا، بەدەننى قۇۋۋەتلىگۈچى بۇ مەھسۇلات <<ئەخلەت>> كە، ھەتتا «زەھەر» گە ئايلىنىدۇ.

يۈرەك مۇسكۇلى ياللۇغى يۈرەك مۇسكۇلىدىكى يامرىما ئۆتكۈر، سۇس ئۆتكۈر ياكى سوزۇلما ياللۇغلۇق كېسەللىك ئۆزگىرىشىنى كۆرسىتىدۇ. يېقىنقى يىللاردىن بۇيان، ۋىرۇسلۇق يۈرەك مۇسكۇلى ياللۇغىنىڭ يۈز بېرىش...

ئاتا-بوۋىلىرىمىز قەدىمدىن تارتىپ، ئەتتىگەنلىك ناشتىغا بەكمۇ ئەھمىيەت بىرىپ كەلگەن. شۇڭا ئۇلار ‹‹ئەتتىگەنلىك ناشتا ئەڭ شىپالىق دورا›› دېگەن ھېكمەتلىك سۆزنى قالدۇرغان.

تاجىسىمان قىزىل تومۇرلۇق يۈرەك كېسىلى بار ئادەملەردىكى ئۈچ چوڭ خەتەر-يۇقىرى قان بېسىم، قاندىكى ماي تەركىبى يۇقىرى بولۇش ۋە تاماكا چېكىشتىن ئىبارەت. تاجىسىمان قىزىل تومۇرلۇق يۈرەك كېسىلى ياكى يوشۇرۇن ھالىتىدىكى تاجىسىمان قىزىل تومۇرلۇق يۈرەك كېسىلى بولۇپ، دىئاگنوزى ئېنىقلانغان كۆپلىگەن ئادەملەر كۆپ مىقداردا تاماكا چەككەندىن كېيىن ئۆلۈپ كەتكەن. ئۇلارنىڭ ئۆلۈشىگە ئۆتكۈر يۈرەك ئىنفاركىتى سەۋەب بولغان.

كىچىكىمىزدە دائىم مۇنۇ سۆزنى كۆپ ئاڭلايمىز: «كەمپۈتنى ئاز يە، كەمپۈتنى كۆپ يېگەندە سۈيدۈكتە شېكەر پەيدا بولۇپ قالىدۇ-دە، دىئابىت كېسىلى بولۇپ قالىسەن.» بۇ سۆزنىڭ ئىلمى ئاساسى بارمۇ؟

ياشنىڭ چوڭىيىشىغا ئەگىشىپ ئادەمنىڭ سەزگۈ ئەزالىرىنىڭ سېزىمچانلىقى تەدرىجىي تۆۋەنلىگەچكە، بەدەندە سۇنىڭ كېمەيگەنلىكىنىمۇ ئانچە ھېس قىلمايدۇ، بۇنىڭغا خىزمەتنىڭ ئالدىراشلىقى قوشۇلۇپ سۇ ئىچىپ تۇرۇش ئۇنتۇلۇپ قالىدۇ، شۇنىڭ بىلەن ھۈجەيرىلەر ئۇزاق مۇددەت «سۇ كەملىك» ھالىتىدە تۇرۇپ قالىدۇ.

ئېغىز بوشلۇقى ياللۇغى: 100 گىرام يۇمغاقسۈت يىلتىزىنى پاكىز يۇيۇپ، گۈرۈچ ئاچچىقسۈيىگە 3-5 كۈن چىلاپ، ھەر ۋاقلىق تاماقتىن كېيىن سۈيىدە ئېغىزنى غەر-غەر قىلىش بىلەن بىللە، ئۈچ تال يۇمغاقسۈت يىلتىزىنى ئىككى مىنۇت چاينىغاندىن كېيىن يۇتۇۋەتسە، ئېغىز بوشلۇقى ياللۇغىغا مەنپەئەت قىلىدۇ.

بۇرۇن ياللۇغى بۇرۇن بولۇشلۇقىدىكى شىلىمشىق پەردە ۋە شىلىمشىق پەردە ئاستىدىكى توقۇلمىلاردا ياللۇغلىنىش ئەھۋالىنى كۆرسىتىدۇ. ئاساسلىق ئىپادىسى قان تولۇش ياكى سۇلۇق ئىششىقتىن ئىبارت. ياللۇغلانغۇچىدا ئاساسلىق بۇرۇن پۈتۈپ قېلىش، بۇرۇندىن سۇ ئېقىش، بۇرۇن چىقىشىش، بوغۇز بىئارامسىزلىنىش، يۆتەل قاتارلىق كېسەللىك ئالامەتلىرى كۆرۈلىدۇ.

ئۆپكە ياللۇغى ئەڭ ئاخىرقى نەپەس يولى ياللۇغى، ئۆپكە ماھىيەتلىك ياللۇغى ۋە ئۆپكە ئارىلىق ماددىلىرى ياللۇغىنى كۆرسىتىدۇ. ئۆپكە ياللۇغى كېسەللىك مەنبە مىكرو جانلىقلىرى، فىزىكا-خىمىيەلىك ئامىللار، ئىممۇنىتېت زەخمىسى، سەزگۈرلۈك رىئاكسىيەسى ۋە دورا قاتارلىق سەۋەبلەردىن پەيدا بولىدۇ. باكتېرىيەسىمان ئۆپكە ياللۇغى ناھايىتى كۆپ كۆرۈلىدىغان يۇقۇملىنىشچان ياللۇغدۇر.