بوۋىقىڭىز سىزنىڭ قوشۇقىڭىزنى تارتىۋېلىپ، قولىنى يېمەكلىك قاچىسىغا تىقىشقا باشلىدىمۇ؟ ئەگەر شۇنداق بولسا، ئۇ سىزگە مۇھىم بىر سىگنال بېرىۋاتقان بولۇشى مۇمكىن: «مەن ئۆزۈم يېگۈم بار!». بۇ بوۋاقنىڭ تەرەققىياتىدىكى ھاياجانلىق بىر يېڭى باسقۇچ — بارماق يېمەكلىكلىرى نى باشلاشنىڭ ۋاقتى كەلگەنلىكىدىن دېرەك بېرىدۇ.
ئۆزى يېيىشنى ئۆگىنىش پەقەت قورساق تويغۇزۇش ئەمەس، ئۇ يەنە بوۋاقنىڭ ئىنچىكە ھەرىكەت ماھارىتى، قول-كۆز ماسلىشىش ئىقتىدارى ۋە چايناش قابىلىيىتىنى يېتىلدۈرىدىغان مۇھىم بىر جەرياندۇر. بۇ ماقالە سىزگە بارماق يېمەكلىكلىرىنى قاچان باشلاش كېرەكلىكىنى، قايسى يېمەكلىكلەرنىڭ بىخەتەر ۋە پايدىلىق ئىكەنلىكىنى، ھەمدە تۇنجۇقۇپ قېلىش خەۋپىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن نېمىلەرگە دىققەت قىلىش كېرەكلىكىنى تەپسىلىي تونۇشتۇرىدۇ.
بارماق يېمەكلىكلىرىنى قاچان باشلاش كېرەك؟
ھەر بىر بالا ئوخشىمايدۇ. ئادەتتە، كۆپىنچە بوۋاقلار 8-9 ئايلىق ئەتراپىدا بارماق يېمەكلىكلىرىگە تەييار بولىدۇ. يېشىغا قارىغاندىن كۆرە، بالىڭىزنىڭ تۆۋەندىكى تەييارلىق ئالامەتلىرى نى كۆرسىتىۋاتقان-كۆرسەتمىگەنلىكىگە دىققەت قىلىڭ:
-
مۇستەقىل ئولتۇرالايدۇ: ياردەمگە ئېھتىياجسىز، پۇختا ئولتۇرالايدۇ.
-
چايناش ھەرىكىتىنى قىلىدۇ: يېمەكلىكنى ئاغزىدا چايناپ، يۇتۇشقا تىرىشىدۇ.
-
بارماق ئۇچى ماھارىتىنى يېتىلدۈرۈشكە باشلايدۇ: باش بارمىقى ۋە كۆرسەتكۈچ بارمىقىنى ئىشلىتىپ كىچىك نەرسىلەرنى تۇتۇشقا ئۇرۇنىدۇ.
-
يېمەكلىككە بولغان قىزىقىشى ئاشىدۇ: سىزنىڭ تەخسىڭىزدىكى يېمەكلىكلەرگە قول ئۇزىتىدۇ.
تۇنجى بارماق يېمەكلىكلىرى: بىخەتەر ۋە پايدىلىق تاللاشلار
تۇنجى بارماق يېمەكلىكلىرى يۇمشاق، ئېغىزدا ئاسان ئېرىيدىغان ۋە بوۋاقنىڭ قولىدا تۇتۇشقا ئاسان بولۇشى كېرەك.
1. يۇمشاق كۆكتاتلار:
كۆكتاتلار (كەرەپشە، سەۋزە) سۇدا يۇمشاق پىشۇرۇپ، بوۋاقنىڭ بارمىقىدەك ئۇزۇنلۇقتا ياكى كىچىك نوقۇتچىلىك توغراپ بېرىڭ.
-
تاتلىقياڭيۇ: ئۇزۇنچاق توغراپ پىشۇرۇش.
-
سەۋزە: يۇمشاق پىشۇرۇپ، كىچىك توغراش.
-
بروككولى ۋە گۈلكەرەم: كىچىك شاخچىلىرىنى يۇمشاق پىشۇرۇش.
-
پىشقان ئاۋوكادو: كىچىك پارچىلارغا توغراش.
2. يۇمشاق مېۋىلەر:
پىشقان، يۇمشاق مېۋىلەرنى تاللاڭ.
-
بانان: كىچىك توغراپ بېرىش.
-
نەشپۈت: پوستىنى سويۇپ، يۇمشاق قىلىپ پىشۇرۇپ بېرىش.
-
شاپتۇل ۋە ئۆرۈك: پوستىنى سويۇپ، يۇمشاق قىلىپ بېرىش.
-
تاۋۇز ۋە قوغۇن: ئۇرۇقسىز قىسمىنى كىچىك توغراپ بېرىش.
3. ئاشلىقلار ۋە دانلىقلار:
-
بوۋاقلار پېچىنە-كەمپۈتلىرى : بۇلار ئېغىزدا ئاسان ئېرىيدىغان بولۇپ، تۇتۇشقا قۇلايلىق.
- يۇمشاق نان ياكى توقاچ: قىردىكى قاتتىق قىسمىنى ئېلىۋېتىپ، كىچىك پارچىلارغا بۆلۈپ بېرىش.
4. ئاقسىل مەنبەلىرى:
-
ياخشى پىشۇرۇلغان توخۇ گۆشى: كىچىك، يۇمشاق قىلىپ يىرتىپ بېرىش.
-
پىشۇرۇلغان تۇخۇم سېرىقى: پىشۇرۇپ، كىچىك پارچىلارغا بۆلۈپ بېرىش.
- ئەزگەن پۇرچاق تۈرلىرى: يۇمشاق پىشۇرۇلغان نوقۇت ياكى قىزىل پۇرچاقنى ئازراق ئەزگەندىن كېيىن بېرىش.
بىخەتەرلىك ھەممىدىن مۇھىم: تۇنجۇقۇپ قېلىشنىڭ ئالدىنى ئېلىش
بوۋاققا بارماق يېمەكلىكى بەرگەندە، تۇنجۇقۇپ قېلىش خەۋپى ئاتا-ئانىلارنى ئەڭ كۆپ ئەنسىرىتىدۇ. تۆۋەندىكى قائىدىلەرگە قەتئىي ئەمەل قىلىڭ:
-
يېنىدا تۇرۇپ نازارەت قىلىڭ: بالىڭىز يېمەكلىك يەۋاتقاندا ھەرگىز يالغۇز قالدۇرماڭ.
-
تىك ئولتۇرغۇزۇڭ: بالىڭىزنى چوقۇم بالىلار تاماق ئورۇندۇقىغا ئوخشاش بىخەتەر، تىك ئولتۇرىدىغان ئورۇنغا ئولتۇرغۇزۇپ يېگۈزۈڭ. ھەرگىز ماڭغاچ، ئويناۋىتىپ ياكى ماشىنىدا يېيىشىگە يول قويماڭ.
-
يېمەكلىكنى توغرا چوڭلۇقتا توغراڭ: يېمەكلىكلەرنى كىچىك (نوقۇتچىلىك) ياكى ئۇزۇنچاق (بارماقچىلىك) قىلىپ توغراڭ. يۇمىلاق، قاتتىق يېمەكلىكلەر ئەڭ خەتەرلىك.
-
يۇمشاق بولسۇن: يېمەكلىكلەرنى ئاسانلا ئىككى بارمىقىڭىز بىلەن ئەزگىلى بولىدىغان دەرىجىدە يۇمشاق پىشۇرۇڭ.
-
«تۈگۈلۈش» ۋە «تۇنجۇقۇش» نى پەرقلەندۈرۈڭ:
-
تۈگۈلۈش (Gagging): بۇ نورمال بىر رېفلېكس. بالىڭىز ئاغزىغا بەك چوڭ يېمەكلىك سېلىۋالغاندا، ئۇ يۆتىلىپ ياكى ئۆكىچىپ، يېمەكلىكنى ئالدىغا ئىتتىرىدۇ. بۇ ۋاقىتتا خاتىرجەم بولۇپ، ئۇنىڭ ئۆزى بىر تەرەپ قىلىشىغا يول قويۇڭ.
-
تۇنجۇقۇش (Choking): بۇ جىددىي ئەھۋال. بالىڭىزنىڭ نەپەس يولى توسۇلۇپ، ئاۋاز چىقارالمايدۇ، يۆتەلەلمەيدۇ، يۈزى كۆكىرىپ كېتىدۇ. بۇ ئەھۋالدا دەرھال جىددىي قۇتقۇزۇش ئۇسۇلىنى قوللىنىش كېرەك. (بوۋاقلار ئۈچۈن جىددىي قۇتقۇزۇش دەرسلىكىنى ئۆگىنىۋېلىش تەۋسىيە قىلىنىدۇ).
-
قايسى يېمەكلىكلەردن ساقلىنىش كېرەك؟
تۆۋەندىكى يېمەكلىكلەر تۇنجۇقۇپ قېلىش خەۋپى يۇقىرى بولغاچقا، 3-4 ياشتىن بۇرۇن بېرىشتىن ساقلىنىڭ:
-
پۈتۈن ياڭاق ۋە ئۇرۇقلار
-
پۈتۈن ئۈزۈم (ئۈزۈمنى چوقۇم ئۇزۇنىسىغا 4 كە بۆلۈپ بېرىش كېرەك)
-
قاتتىق كەمپۈتلەر، ساخاروزلار
-
پاتلىما كۆممىكۆناق(Popcorn)
-
يەر ياڭىقى قىيامى (قېلىن ھالەتتە بېرىلسە)
-
چوڭ پارچىلانغان گۆش پارچىلىرى
بالىڭىزنىڭ ئۆزى يېيىشنى ئۆگىنىشى — ئۇنىڭ مۇستەقىللىق يولىدىكى مۇھىم بىر قەدىمىدۇر. بۇ جەريان سەل قالايمىقانچىلىق ۋە ساراسانلىق ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن، ئەمما ئۇنىڭدىكى خۇشاللىق ۋە ئۆگىنىش پۇرسىتى تېخىمۇ كۆپ. بىخەتەرلىكنى بىرىنچى ئورۇنغا قويۇپ، سەۋرچانلىق بىلەن بالىڭىزغا يېڭى تەملەرنى تەتقىق قىلىش پۇرسىتى بەرگەندە، سىز ئۇنىڭغا ساغلام يېمەك-ئىچمەك ئادىتىنى يېتىلدۈرۈش بىلەن بىرگە، ئۆزىگە بولغان ئىشەنچىنىمۇ ئاشۇرۇپ بېرىسىز. تاماق ۋاقتىڭلار خۇشاللىققا تولسۇن
