تىببىي تەتقىقاتلار شۇنى كۆرسىتىپ بېرىدۇكى، ئىنسانلارنىڭ يېشى بىلەن بىللە قان تومۇرلارنىڭمۇ قېرىش جەريانى داۋاملىشىدۇ. ئەمەلىيەتتە، «ئادەمنىڭ يېشى قان تومۇرنىڭ يېشىغا باغلىق» دېگەن سۆزنىڭ چوڭقۇر تىببىي ئاساسى بار. قان تومۇرلارنىڭ ئېلاستىكىلىقى ساقلانغاندىلا، پۈتۈن بەدەندىكى ئەزا ۋە توقۇلمىلار يېتەرلىك ئوزۇقلۇق ۋە ئوكسىگېنغا ئېرىشەلەيدۇ. ئەگەر قان تومۇرلار بالدۇر قېرىسا، ئارتېرىيە قېتىشىش، يۇقىرى قان بېسىمى ۋە يۈرەك كېسەللىكلىرىنىڭ كېلىپ چىقىش خەۋپى زور دەرىجىدە ئېشىپ كېتىدۇ. شۇڭا، كۈندىلىك تۇرمۇشتا قان تومۇرلارنى «ياش» تۇتۇش ساغلام ۋە ئۇزۇن ئۆمۈر كۆرۈشنىڭ ئەڭ مۇھىم شەرتىدۇر.
1) يېمەك-ئىچمەك قۇرۇلمىسىنى تەڭشەش ئارقىلىق خولېستېرىننى كونترول قىلىش كېرەك.
قان تومۇرنىڭ ساغلاملىقى ئاشقازاندىن باشلىنىدۇ. يېمەك-ئىچمەكتە تۇز، ماي ۋە شېكەرنى ئازايتىش قان تومۇر تېمىنى قوغداشنىڭ بىرىنچى قەدىمىدۇر. بولۇپمۇ يېپىشقاق يېمەكلىكلەر ۋە ھايۋانات ياغلىرى قان تومۇر تېمىغا چۆكۈپ، قاندىكى خولېستېرىن مىقدارىنى ئۆستۈرۈۋېتىدۇ. بۇنىڭ ئەكسىچە، كۆكتات، مېۋە-چىۋە ۋە دانلىق زىرائەتلەر تەركىبىدىكى تالا ماددىلىرى قان تومۇردىكى ئەخلەتلەرنى تازىلاشقا ياردەم بېرىدۇ. كۈندىلىك تاماقتا ئومېگا-3 ياغ كىسلاتاسى مول بولغان بېلىق گۆشى ۋە ياڭاق قاتارلىقلارنى كۆپ ئىستېمال قىلىش، قان تومۇرلارنىڭ ئىچكى دىۋارىنى سىلىقلاشتۇرۇپ، ياللۇغلىنىشنىڭ ئالدىنى ئالىدۇ.
2) مۇۋاپىق ۋە قەرەللىك بەدەن چېنىقتۇرۇشنى ئادەتكە ئايلاندۇرۇش لازىم.
بەدەن چېنىقتۇرۇش قان ئايلىنىشنى تېزلىتىپ، قان تومۇرلارنىڭ چىدامچانلىقىنى ئاشۇرىدۇ. ھەر كۈنى ئاز دېگەندە 30 مىنۇت تېز مېڭىش، سۇ ئۈزۈش ياكى ۋېلىسىپىت مىنىش قاتارلىق ئايروبىك مەشىقلەرنى قىلىش تەۋسىيە قىلىنىدۇ. چېنىققان ۋاقىتتا قان تومۇرلار كېڭىيىپ، قاننىڭ ئېقىش سۈرئىتى ئاشىدۇ، بۇ جەرياندا قان تومۇر ئاندوتېلىي ھۈجەيرىلىرى ئازوت ئوكسىد قويۇپ بېرىپ، قان تومۇرلارنى يۇمشىتىدۇ. ئەگەر سىز ئۇزۇن ۋاقىت ئولتۇرۇپ خىزمەت قىلىدىغان بولسىڭىز، ھەر بىر سائەتتە بىر قېتىم ئورنىڭىزدىن تۇرۇپ ھەرىكەت قىلىپ بېرىشىڭىز، قاننىڭ ئۇيۇلۇپ قېلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشتا ئىنتايىن مۇھىم.
3) بەدەن ئېغىرلىقىنى ئۆلچەملىك دائىرىدە تۇتۇش قان تومۇرلارنىڭ يۈكىنى يېنىكلىتىدۇ.
سېمىزلىك، بولۇپمۇ قورساق قىسمىدىكى ماينىڭ زىيادە كۆپ بولۇشى قان تومۇرلار ئۈچۈن چوڭ بىر يۈك. ئارتۇقچە بەدەن ئېغىرلىقى يۈرەكنىڭ خىزمەت بېسىمىنى ئاشۇرۇپلا قالماي، يەنە قاندىكى ياغ مېتابولىزمىنى قالايمىقانلاشتۇرۇپ، قان تومۇرلارنىڭ قېرىشىنى تېزلىتىدۇ. بەدەن ئېغىرلىقىنى كونترول قىلىش ئارقىلىق، قان تومۇرلارنىڭ قارشىلىق كۈچىنى تۆۋەنلەتكىلى ۋە ئارتېرىيە بېسىمىنى نورماللاشتۇرغىلى بولىدۇ. يېمەكلىكنىڭ كاللورىيەسىنى ئازايتىش بىلەن بىرگە، كۈندىلىك مېتابولىزم جەريانىنى جانلاندۇرۇش، قان تومۇر ياشلىقىنى ساقلاشتىكى ئەڭ ئۈنۈملۈك قوراللارنىڭ بىرىدۇر.
4) تاماكا ۋە ھاراق قاتارلىق زىيانلىق ئادەتلەردىن پۈتۈنلەي ۋاز كېچىش زۆرۈر.
تاماكا تەركىبىدىكى نىكوتىن ۋە باشقا زەھەرلىك ماددىلار قان تومۇرلارنى تېز سۈرئەتتە تارايتىپ، قان تومۇر ئۆسمىسى ۋە قېتىشىشنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ. تاماكا چېكىش قان تومۇرلارنىڭ ئەڭ چوڭ دۈشمىنىدۇر، چۈنكى ئۇ ئاندوتېلىي ھۈجەيرىلىرىنى بىۋاسىتە زەخىملەندۈرىدۇ. ئوخشاشلا، ھاراقنى زىيادە ئىستېمال قىلىشمۇ قان بېسىمىنى ئۆرلىتىۋېتىدۇ ۋە قان تومۇرلارنىڭ ئېلاستىكىلىقىنى يوقىتىدۇ. ئەگەر سىز قان تومۇرىڭىزنى ياش ساقلاشنى خالىسىڭىز، بىرىنچى قەدەمدە تاماكىنى تاشلىشىڭىز، ھاراق ۋە باشقا غىدىقلىغۇچى ماددىلاردىن يىراق تۇرۇشىڭىز كېرەك.
5) قان بېسىمى، قان قەنتى ۋە قان مېيىنى قەرەللىك تەكشۈرتۈپ تۇرۇش كېرەك.
«ئۈچ يۇقىرى» دەپ ئاتىلىدىغان يۇقىرى قان بېسىمى، يۇقىرى قان قەنتى ۋە يۇقىرى قان مېيى قان تومۇرلارنىڭ يوشۇرۇن قاتىللىرىدۇر. بۇ كۆرسەتكۈچلەرنىڭ نورمالسىز بولۇشى قان تومۇر تېمىنىڭ قېلىنلىشىشىنى ۋە ئېلاستىكىلىقىنىڭ تۆۋەنلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ. دائىم قان بېسىمىنى ئۆلچەپ تۇرۇش، يىلدا بىر قېتىم تولۇق بەدەن تەكشۈرتۈش ئارقىلىق قان تومۇردىكى ئۆزگىرىشلەرنى بالدۇر سېزىش مۇمكىن. ئەگەر تەكشۈرۈش نەتىجىسىدە مەسىلە كۆرۈلسە، دوختۇرنىڭ كۆرسەتمىسى بويىچە ۋاقتىدا دورا ئىچىش ۋە تۇرمۇش ئادىتىنى ئۆزگەرتىش كېرەك، بۇ ئارقىلىق قان تومۇرلارنىڭ تېخىمۇ ئېغىر زەخىملىنىشىدىن ساقلانغىلى بولىدۇ.
6) سۇ تولۇقلاشقا ئەھمىيەت بېرىپ، قاننىڭ يېپىشقاقلىقىنى تۆۋەنلىتىش كېرەك.
يېتەرلىك سۇ ئىچىش قاننىڭ سۇيۇق ۋە راۋان ئايلىنىشىغا كاپالەتلىك قىلىدۇ. بەدەندە سۇ كەمچىل بولغاندا، قان قويۇلۇپ، قان تومۇرلاردا ئۇيۇتما پەيدا بولۇش خەۋپى ئاشىدۇ. بولۇپمۇ ئەتىگەن ئورنىڭىزدىن تۇرغاندا بىر ئىستاكان ئىسسىق سۇ ئىچىش، كېچىچە قويۇلۇپ كەتكەن قاننى سۇيۇلدۇرۇشقا ياردەم بېرىدۇ. كۈندىلىك سۇ ئىچىش مىقدارىنى 1500-2000 مىللىلىتىر ئەتراپىدا تۇتۇش، تاتلىق ئىچىملىكلەرنىڭ ئورنىغا ساپ سۇنى تاللاش قان تومۇرلارنىڭ تازىلىنىشى ۋە ياشلىقىنى ساقلاشتا ئاددىي بولسىمۇ، ئەمما ئىنتايىن ئۈنۈملۈك بىر ئۇسۇلدۇر.
7) روھىي بېسىمنى ئازايتىپ، يېتەرلىك ئۇخلاشقا كاپالەتلىك قىلىش لازىم.
ئۇزۇن مۇددەتلىك روھىي بېسىم ۋە جىددىيلىك بەدەندە ئادرېنالىن قاتارلىق ھورمونلارنىڭ كۆپىيىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىپ، قان تومۇرلارنى توختىماي قىستىغان ھالەتتە تۇتۇپ تۇرىدۇ. بۇ ئەھۋال قان تومۇرلارنىڭ چارچىشىنى ۋە قېرىشىنى تېزلىتىدۇ. يېتەرلىك ئۇخلاش بولسا قان تومۇرلارنىڭ ئۆزىنى ئەسلىگە كەلتۈرۈشىدىكى ئەڭ ياخشى پۇرسەتتۇر. كۈندە 7-8 سائەت ئەتراپىدا سۈپەتلىك ئۇخلاش، كۆڭۈلنى شاد تۇتۇش ۋە بېسىمنى مۇۋاپىق قويۇپ بېرىش قان تومۇرلارنىڭ ئىقتىدارىنى ئەڭ ياخشى ھالەتتە ساقلاشقا ياردەم بېرىدۇ.
قان تومۇرلارنى ياش ساقلاش بىر كۈنلۈك ئىش ئەمەس، بەلكى ئۇزۇن مۇددەتلىك ساغلام تۇرمۇش ئادىتىنىڭ نەتىجىسىدۇر. يۇقىرىقى 7 نۇقتىنى كۈندىلىك تۇرمۇشىڭىزنىڭ بىر قىسمىغا ئايلاندۇرسىڭىز، سىز تېخىمۇ ساغلام يۈرەك ۋە ياش قان تومۇرلارغا ئىگە بولالايسىز.
