نۇرمەمەت دوختۇر

ئېغىز پۇراش ۋە ساقايمايدىغان ئېغىز يارىسى ئاشقازان راكىنىڭ دەسلەپكى سىگنالى بولۇشى مۇمكىن. تىببىي تەتقىقاتلار ۋە ئالدىنى ئېلىش تەدبىرلىرى ھەققىدە

قان بېسىمى بىلەن ئۆمۈرنىڭ مۇناسىۋىتى بارمۇ؟ يۇقىرى ۋە تۆۋەن قان بېسىمنىڭ ساغلاملىققا زىيانلىرى، كۆڭۈلدىكىدەك بېسىم دائىرىسى ۋە ئەڭ يېڭى تەتقىقاتلار ھەققىدە چۈشەندۈرۈش.

ھازىرقى زامان تۇرمۇشىدا نۇرغۇن كىشىلەر سېمىزلىكتىن ساقلىنىش ياكى ئورۇقلاش مەقسىتىدە گۆش مەھسۇلاتلىرىدىن ئۆزىنى قاچۇرىدۇ. ئەمما، گۆشنى زىيادە ئاز يېيىش ياكى پۈتۈنلەي يېمەسلىك بەدەندە ئېغىر دەرىجىدىكى ئاقسىل يېتىشمەسلىكنى كەلتۈرۈپ چىقىرىپ، سالامەتلىككە نۇرغۇن يوشۇرۇن خەتەرلەرنى ئېلىپ كېلىدۇ. بەدىنىمىزنىڭ تەخمىنەن %20 قىسمى ئاقسىلدىن تەركىب تاپقان بولۇپ، ئۇ ھۈجەيرە، مۇسكۇل، تېرىدىن تارتىپ ئىچكى ئەزالارغىچە بولغان بارلىق توقۇلمىلارنىڭ ئاساسىي قۇرۇلۇش ماتېرىيالىدۇر. ئادەم بەدىنى ئاقسىلنى مايغا ئوخشاش ئۇزۇن مۇددەت زاپاس ساقلىيالمايدىغان بولغاچقا، بىز ھەر كۈنى يېمەكلىك ئارقىلىق يېتەرلىك مىقداردا ئاقسىل قوبۇل قىلىشىمىز شەرت.

بىر كۈنى، سىز بوۋىقىڭىزنىڭ تاتلىق كۈلۈمسىرىشىدىن ئۇنىڭ كىچىككىنە مىلىكىدە پارقىراپ تۇرغان ئاپئاق بىر «مەرۋايىت» نى بايقايسىز — بۇ ئۇنىڭ تۇنجى چىشىدۇر! بۇ ھاياجانلىق بىر دەقىقە بولسىمۇ، ئۇنىڭغا ھەمراھ بولىدىغان جەريان — چىش چىقىش — ھەم بوۋاق، ھەم ئاتا-ئانا ئۈچۈن بىر ئاز قىيىنچىلىق ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن. ئۇيقۇسىز كېچىلەر، توختىماي يىغلاش ۋە بىئاراملىق... بۇلارنىڭ ھەممىسى چىش چىقىشنىڭ بىر قىسمى بولۇشى مۇمكىن.

تېببىي پەننىڭ تەرەققىياتىغا ئەگىشىپ، راك كېسەللىكىگە تاقابىل تۇرۇشتا نۇرغۇن يېڭى ئۇسۇللار ئوتتۇرىغا چىققان بولسىمۇ، لېكىن خىمىيىۋىلىك داۋالاش يەنىلا ئەڭ ئۇل خاراكتېرلىك داۋالاش ئۇسۇلى بولۇپ كەلمەكتە. بۇ جەريان نۇرغۇن بىمارلار ئۈچۈن قورقۇنچلۇق تۇيۇلغىنى بىلەن، ئەمەلىيەتتە ئۇ مىليونلىغان كىشىلەرنىڭ ھاياتىنى ساقلاپ قېلىشتا ئاچقۇچلۇق رول ئويناۋاتقان ئىلمىي مۆجىزىدۇر.

ياشانغانلارنىڭ ئەتىيازلىق كۈتۈنۈشى، يېمەك-ئىچمەك، تەنھەرىكەت ۋە ئەڭ يېڭى تىببىي تەتقىقاتلارغا ئاساسلانغان ساغلاملىق مەسلىھەتلىرى.

ھامىلىدار ئاياللار قانچە ھەپتىلىكتىن كېيىن ئايروپىلانغا ئولتۇرسا بولمايدۇ؟ ئاۋىياتسىيە بەلگىلىمىلىرى، تىببىي خەتەرلەر ۋە ساغلاملىق تەدبىرلىرى ھەققىدە يېتەكچى.

ھازىرقى زامان تېز رېتىملىق تۇرمۇشىدا، نۇرغۇن كىشىلەر بىر كۈنلۈك ھارغىنلىقنى چىقىرىش ئۈچۈن ئۇخلاشتىن بۇرۇن پۇتىنى ئىسسىق سۇغا چىلاشنى ئەڭ ياخشى ئارام ئېلىش ئۇسۇلى قىلىپ...

ئانا سۈتى بوۋاقلار ئۈچۈن ئەڭ ياخشى ئوزۇقلۇق مەنبەسى بولسىمۇ، بەزىدە ھەر خىل سەۋەبلەر تۈپەيلى (ئانىنىڭ سالامەتلىكى ۋەيا كېسەللىك ، سۈت يېتىشمەسلىك ياكى شەخسىي تاللاش قاتارلىق)، سۈت پاراشوكى (formula) بىلەن بېقىش زۆرۈر ياكى ئەڭ مۇۋاپىق تاللاش بولۇپ قالىدۇ. ئەگەر سىز سۈت پاراشوكى بىلەن بېقىشنى قارار قىلغان بولسىڭىز، ئۆزىڭىزنى ئەيىبلىمەڭ ياكى خاتالىق قىلدىم دەپ ئويلىماڭ. ئەڭ مۇھىمى، بوۋىقىڭىزنىڭ سالامەتلىكى ۋە خۇشاللىقىدۇر.

سەھەرنى قانداق باشلىغاندا بىر كۈنىمىز جانلىق، روھلۇق ۋە ئۈنۈملۈك ئۆتىدۇ؟ تىببىي تەتقىقاتلارغا ئاساسلانغان يەتتە خىل ئادەت.